Lallunghnema
Charity Lodge
Cont: 9862288182
Chhiartute chibai ka bûk a che u.
Ka article min lo chhiarsaktute aw kâ thenkhat ka hre thin a. Fakna zang khai kârah duhsakna ka dawng bawk a. Anni hian phur loh châng awm karah min tiphurin min tichak leh thin a.
An zarah Consumer thil kan la buaipui thei zel a, ka lawm hle a ni.
Tlem lai deuhva DDK-a Live-Phone-in Programme kan hman khan ka theih ang angin ka inbuatsaih ve kha a ni a. Lehkha puan phek hnih khat (full) zet ka ziak a, chu chu pdf – a dahin ka thiante ka pe a.
He huna zawhna leh chhanna kara sawiho tur atana ka buatsaih a ni a. Mahse, ngaih pawimawh dang kan neih tâk nual avangin ka inbuatsaihna pawh chu a zuzi titih ta a. Chuvangin ka thu ziak pawh chu kan lek kawh hlei thei ta lova kha a nia a. Tin, min kaihruaitu kan Pi khan a rilru a lo awmte sawiho a lo duh bawk si avangin ka thu ziakte chu kan luh chhuah hman ta vak lova. He Column-ah hian ka han hrût thuak thuak dawn a ni.
Hetiang hian kan sawi ang- Consumer Protection Act, 2019 lo pian hma hian kum 35 kal ta, 1986 khan he Act hi a lo piang tawh a. Chu chu The Consumer Protection Act, 1986 tih a niin kum 1987-ah hman tan a ni. Hemi atanga kum 35 liam hnuah chuan The Consumer Protection Act 2019 a lo piang ve leh tain 2020 kum atanga hman tan a lo ni ve leh ta bawk a.
Consumer Protection Act 2019 hi CPA 1986-a awm lo eng emaw zat telh belh a ni a. Heng Consumer Protection Authority te, e-Commerce, Direct-Selling te, Product Liability te, Mediation Cell te, Misleading Advertisement chungchangte telh an ni a. Consumer-te zualkona tur Consumer Court thuneihnate chu tihian a niin District Consumer Forum chu paiha Commission tia thlak a ni ta bawk a.
Central Consumer Protection Authority hi India ram Capital New Delhi-ah awmin Consumer-te humhimtu chak tak a ni a. Thuneihna sang tak a nei a. Thil tisual tu, dan bawhchhetute chu lung in tantir thlengin thuneihna an nei a ni.
He Act 2019-ah hian On-line shopping kan tih mai thin, e-commerce, direct selling rules hi a awm bawk a. Hetiang e-commerce, direct selling sumdawnna awlsam leh tha tak a nih avangin sumdawng leh Consumer-te pawhin an bawh hle a. Sumdawn dan awlsam leh manhlâ tak a nih rual hian consumer-te tan harsatna a thleng awlsam hle thung si a ni. Chuvangin consumer-te kan fimkhur hle a ngai a. He thuziaktu pawh hian complaint ka dawng thin a ni. CPA 2919-ah hian thil thar dang pawimawh tak teh belh a ni a. Chu chu Product Liability, thil thil siamtu (manufacturer-te) te mawhphurhna a ni a. An thil siam, a zuartute zawrh a that loh leh fel loh thûah thil siamtute chuan mawh an phur a ni. Chutiang chuan Service chungchangah pawh service that loh thu hlâah manufacturer-ten (thil siamtute) mawh an phur zel tawh dawn a ni.
Fakna uchuak, dâwt hmanga inzawrhna False or Misleading Advertisement hi Consumer-te tichhe thei a nih avangin CPA 2019 bawhchhiatna a ni a. Cheng nuai 5 thleng chawitir leh kum 5 thleng lungin tantir theih a ni. Inzawrhna uchuak, a lem leh dawt hmanga inzawrh hi Consumer-te bumna a ni a. Heng lakah hian fimkhur a ngai hle a ni.
Tute nge Consumer tih hi hriat ngei ngei tur a ni a.
The Consumer Protection Act 2019 Sec 2 (7) (1)-ah chuan Consumer chu thil leitute tih a ni a. Mahse hetih mek lai hian sumdawnna atana lei emaw hralh leh chhawn atana lei te chu a huam lo tih a ni a. Sap tawng chuan hetianga ziak a ni – but does not include a person who obtains such goods for resale or for commercial purpose : tiin.
Hemiah hian sec. 2(7)(ii)service hmangtu (leitu) tu pawh a huam. Mahse a chunga tarlan tak ang hian ‘commercial purpose’ erawh a huam lo thung a ni. Sawrkar hi a tha khawp mai a. Miin amah a intodelhna (self – employment) a neih theihna tur a nih phawt chuan hralh leh chhawn tura thil leitu chu Consumer a ni thei thung a. Right a nei a ni.
Kha Programme-a sawi lan ka tum, ka sawi hman tâk loh pawimawh ber mai chu CPA Sec 2 (9)-a Consumer Right-te hi a ni a. Consumer Right hi chu zep nâk emaw, he Huangah hian ka au chhuahpui nasa hle a ni. Consumer Right hi heng unfair trade practice, deficiency-in service, spurious goods, defective goods, angahte hian kan lek lamna ber tur chu a ni mai.
Consumer hian Right nei lo ta se, kan au kan au a ngai lovang a, kan ziah fo a tul hek lovang. Chuvangin Consumer-in huaisen taka a dikna leh chanvo a ‘fight’ dawn chuan heng 6 basic right kan sawi mekte hi a hre hneh hle tur a ni.
Maximum Retail Price, leh Warranty Period chungchang te, Expiry Date chungchangah te hian inhnial vak ngai lovin Consumer chuan tan chhan Dan fel leh tha tak the Legal Metrology Act 2009 leh The Packaged Commodities Rules, 2011, The Food Safety & Standard Authority of India, LP Gas Control Order 2000, Essential Commodities Act 1955 te hi kan nei a. National Food Security Act 2013 pawh chhawp chhuahsak kan ni bawk a. Hengte hi ral thlir mai mai lovin kan zir tur kan ni .
Heng zawng zawng bul leh tawp chu huaisenna hi a ni. Mahni mamawh pawn hre lo hnam changkang nih hi a hun tawh lo. Consumer Right hre miah lo intifing chu mahni inbum an ni tihte hi lo hre ve mai mai teh u. A mangan thlâk em mai!

