Delhi khawpui boruak a chhe hle a, Diwali festival zawh tukah boruak chhe takin a chiah zui nghal.
Pathianni zanah khap a ni chungin halpuah hal luih nasat niin chu chuan pollution level nasa takin a tisang a.
Delhi chuan a kar a kar boruak chhe tak tihziaawm tumin a bei tawh a, sorkar pawhin naupangte him nan school chawlh pawh a puang hma hial tawh.
Thlasik laiin boruak a chhe zual thin a, a chhan ber pawh thenawm state tena buh chin leh nana thlai kung ro tawh te an hal thin vang a ni a. Thli a tlem bawk si avangin boruak chhia chu a len darh lo bawk a, hal puah hal zui bawk sia chuan boruak a tichhe zual ta thin a, mihring hriselna atana hlauhawm khawpin a awm phah ta thin a ni.
Thawhtanni zing lam khan sorkar Safar app chuan Delhi-a Air Quality Index (AQI) chuan 445 a thleng a ti a, hmun thenkhatah chuan 520 a nihna te pawh a awm. AQI hi PM 2.5 boruak a lung tana pawi thei leh natna hrang hrang thlen thei tam leh tlem tehna a ni.
AQI 101 atanga 200 inkar chu pangngaia ngaih a ni a, 201 atanga 300 chu chhe tawh tih a ni a. 301 atanga 400 inkar chu chhe zual tak tih niin 400 chunglam chu pawi tak ni tawha ngaih a ni.
World Health Organization guidelines chuan darkar 24 chhunga PM 2.5 hnuaia awm chu 15 micrograms per cubic metre pel tur a ni lo a ti a. Mahse, Delhi AQI chu WHO in him a tihchian aia a let 30 a sang a ni hlawm.
Lung specialist te chuan Delhi boruak chhe tak hip reng chu nikhata sikret 25-30 vel zuk nena intluk reng tiin an sawi a.
Boruak chhe tak hnuaia hun rei awm chuan nawmsam lohna thlenin thawk harsatna pawh a thlen thei a ni. Chumai bakah vun leh mit tan harsatna siam theiin neurological, cardiovascular leh respiratory disease heng ashtma, chronic obstructive pulmonary disease, bronchitis, lung capacity loss, emphysema, cancer te thlen thei a ni bawk.
Supreme Court chuan Diwali laia halpuah hal a lo khap tawh a, a remtih chhun chu ‘green crackers’ te chauh a ni. Delhi sorkar chuan tun hnai kumah Diwali laia halpuah hal a khap reng tawh bawk a, mahse, zawm a hlawh lo hle.
Halpuah hal khap chuan inhnialna siam bawkin thenkhatte chuan Hindu festival tihhnual tumna tiin an sawisel bawk.
Thawhtanni khan Delhi environment minister Gopal Rai chuan Hindu nationalist Bharatiya Janata Party (BJP) te centre-a rorel mek leh Delhi a opposition ni mek leader te chuan mipuite chu halpuah hal turin an fuih tiin a sawi bawk a.
“Halpuah hal hian Delhi-ah pollution level a tisang a ni. Mi tam takin halpuah an hal lo, mahse, awmze nei takin hmun thenkhatah halin a awm a ni,” tiin Rai chuan a sawi.
Mahse BJP Delhi president Virendra Sachdeva chuan festival laia pollution level sangah mipui te dem tur a ni lo ti thungin, AAP sorkar chu ruahmanna mumal an siam theihloh avanga dem zawk tur a ti thung.
Delhi khawpui boruak a chhe zual zel

