Zoremi Hmar Zote
Mizorama sik leh sa a danglam nasat tawh zia, khua a lum chak zia leh kan lui tui tam tak an kang chah hnem tawhzia te, kan bawlhhlawh paih duh danin a zir loh avanga lei min leh tui luanna thin ro ta thawt thawt mai te hi kan ngaihtuah ve ngai em aw!
India rama khaw ro chak ber sawm thlan chhuah zingah telin, hmar chhak state zingah khaw ro chak ber nihna dinhmun kan luah mek a, Himalayan state zingah sik leh sa inthlak danglam avanga state dinhmun derthawng zingah pahnihna kan ni bawk a nia aw; ngawih mai mai hun a ni tawh lo tak zet a, kan ram, keimahni ta ngei, kan neihchhun ni bawk hi vei a, kan phâk tawkah theuh kan chet chhuah ve a hun ta tak zet mai.
Thing leh Mau vah chereu pawizia te, kan lui dung tûra kan hrai nasat avanga bàl ei zo tur lui dung nungchate an rêm nasat tawhzia te hi ngaihtuah ngun a va ngai em! Tun laiah a fing zualin lui dung humhalh hna an kalpui mek a. Sangha man theih hun te siamin Sangha chaw an pe hial mai; mahni ta ngei Bomb pup pup duh erawh sawi tur an la tam viau a, mâwl vang a ni ti ila awr phiar tàwng táwngin min hnial ang a, mei kawhin an tang ve leh tho emaw a ni ang a, khua hi a la var fumfe meuh lo chu a ni e.
Sangha man nan-a Bomb leh Tûr hman pawizia hi tlangaupui lawm lawm a ngai. Sangha man tur ni siin Sangha ni lo lui dung nungcha zawng zawng an thi vek thin te hi pawi an ti lo em maw ni le! Hetiang mi hi chu man a, hrem ngei chi niin ka hria. Sangha vawi hnih khat ei lek thlakhlelh vanga lui dung nungcha suat duh mihring chuan a ram a hmangaih hlawl lo ti ila, kan tina lutuk lo’ng chu maw! Lên den emaw, Nghakuai chiah leh Bawng dawh te, lenkhang hmanga man mai te hi a tha mai a, vawi hnih khat ei leka kan sangha la sên te te kan han suat mang barh duh mai hi chuhh, mahni inhremna tur mai a ni…ngaihtuah a ngai e.
Ka nu nuamsam mang lo entir turin B.N Hospital kan pan a. Mizorama hmeichhe doctor lar ber pawl kan va pan a ni. Kan Doctor rawn chuan duhsak takin doctor sample damdawi that hmel deuh deuh hi min lo pe teuh mai a. A leia lei tur ni se chuan kan va lei zo lo dawn rua em ka ti. Dr.Thiamsanga hi, han en mai chuan tuihawk hmahruai tlan khalh khut khut tur chi, kam loh zara thla khim luka awk chut chut tur niawm tak, mahni hlim tlansan tuma hniak pherh vunga lim puat puat chi a nih duh hmel viau a, a’n kal te reng reng hi a hlum na nei kal ang hleu hleu a. Mahse thil tha a ti fo tih erawh ka hria. Mi nau vei khawlaia a chhar, a damdawi ina a hruai thu te, naupuan leh damdawi engkim a mamawh ang a thlawna a pek thu, a enkawl dam thak thu pawh mi sawi ka hre tawh. Hman kumah pawh a damdawi ina a enkawl, sing tam fe chawi tur ngaidamin, “Nazareth Lal Isua’n a pek sak tawh che u” ti a, a ngaihdam hmiah thu pawh ka hre bawk a.
Heti ang mi tha, Samari mitha ang deuha Mizoram mitha kan nei kan vannei hle. Pathian pawhin mal a sawm malh malh hle reng a. A hmel te tha lem lo mah se a nupui erawh a hmelthain a fel em em mai. Zaithiam Helen Zaithankungi, ka nuin ataka a’n hmu kha a hlim em em mai a, hmanlai ata tawh a lo ngaihsan em em a’n chibai sak mai kha a hlim a ni. Keipawh ka hlim a ni. Pi Zaithankungi pawh a hlim a ni. Hmeichhe doctor thiam takin damdawi min pek te chu kan rohin kan ngaihlu em em a, kan taksa hian a ngeih em em dawn niin kan hria a, kan thla a muang a ni.
Zan a lo ni a, kan Doctor min pek damdawi, a mum eng lianpui mai chu ka’n thlek vang vang a, pum tana tha nge, eng atana tha nge ka hre lo. Mahse Doctor thiam eltiang min pek a nih miau avangin a tha hrim hrim dawn tih chu ka hria. Chaw te ei kham a, inphih fai a, ha te ka nawh hnu chuan tuisik tam tawk tak nen chu damdawi mum eng, lian lelh lawlh tak mai chu chhing deuh duar chungin, rilru tawngtaina nei kher lo chuan ka’n dawlh ta pap a! Ka kawchhung tan a hrisel ka ring em em mai a ni. Ngaih tha fe chuan ka mu ta a, Ngopa khaw groupa tleirawl hawklak Pu Chuailova te, belval vala val ve ngawt Pu Thlamuana leh Nopa kohhran upa min, hmai fai pawr ringawt Pu R.Laldanga te titi ka chhiar zuah zuah a, an thu lawilo angreng tak khel ho te chhiarin ka mu nui vur vur a.
Zing a lo ni ta. Ka in tifai vel chuan nizana ka damdawi ei pui roh khan lehkha te a lo chhawm vel tih ka hmu ta. Ka’n chhiar ta alawm le. Shala! A eia ei mi reng reng a lo ni phiangsen lo! Vaukhanna chi hrang hrang inziak zingah ei tur a nih loh thu te, zan mut dawnah kan ‘hmeichhiatna lai’ taka dah tur a nih thu leh a hna thawh dan hrang hrang a lo inziak dul mai a! Lalpa! Kan englo chhung lam tihfaina tura doctor min pek ka ei ve ngawt kha khawiah nge a thawh tak ang?! Hmeichhiain kut fai taka silin, kan hmeichhiatna lai takah, a theih anga thuka dah a, khup tawm meuha mutpui nghal hmak tur ka dawlh pup kha, khawiah nge a thawh tak ang?! Uluk taka khup tawma mut chu sawi loh, vei zawngin ka nau sawngnawi tluk ngut lehnghal!
Ka thiam loh a ni lo. Min petu doctor phei chu puh reng reng loh tur. Keimaha ‘nachang’ mawl vang hi a ni a, nachang mawl deuh hi nei lo ila chuan, chhiar hmasak ‘nachang’ ka hre em em ang. Damdawi reng reng, kan hmeichhiatna lai taka dah tur ei ve lo turin, Mizorama chhul nei zawng zawng ka chah duh che u a ni.