Site icon The Aizawl Post

February thla kha khawlum ber thla

Thla kalta February thla kha modern time a khawvel lum ber thla a nih thu EU’s climate service te chuan an sawi a, tihian a zawn zatin thla kua chhung chuan lum lam a pan zui zel a ni.
June 2023 atang khan thla tinin temperature in a san ber tum a thleng ta char char a ni. Khawvel sea surface pawhin record awm china a lum ber tum tawng bawkin Antartica sea-ice pawh a tlem ber lai a ni bawk.
Temperature chu Pacific El Nino weather event chuan a tihlum phah zual zel bawk a, mahse khawvel temperature tilum zualtu ber zawk chu mihring te avanga thleng climate change zawk chu a ni.
“Lum dangbettu greenhouse gases te chu khawvel temperature tilumtu ber a ni” tiin Prof Celeste Saulo, Secretary General of the World Meteorological Organization chuan a sawi a.
Kum maktaduai hnih chhungin Carbon dioxide concentration in a san ber lai a tawng mek niin UN’s climate body te chuan an sawi bawk a, tun hnaiah a nasa zual an ti bawk.
Chung warming gases te chuan February 2024 chu ‘pre-industrial’ hunali aiin 1.77C laiin a tilum zawk a, pre-industrial hun lai kha mihring tena fossil fuel an la hman tak tak hma a ni. A hma chuan February 2016 kha a lum ber tum niin pre-industrial hunlai aiin 0.12C in a lum zawk a ni.
Khawvel lum zel chuan western Australia, southeast Asia, southern Africa leh South America te a khawih na zual a.
Tunah chan 12-month average pawh pre-industrial level aia sang 1.56C ah a awm tawh a, nikum khan 1.5C chu pelhin a lo awm tawh a ni.
Kum 2015 daih tawh khan Paris ah ram 200 chuang te chuan inremna siamin khawvel chu 1.50C aia a lumna sang lo tura hmalak an remti tawh a. Tun ang renga thil a kal a niha khawvelin nasa zawka hmalakna a nei zui lo a nih chuan khawvel lum lam chuan 1.5C a pel thuai dawna ngaih a ni bawk.
Air temperature ah chauh record khumin a awm lo va, khawvel lum zel chu thil hrang hrang ziarang lannaah a inlar chhuak tawh a. Langsar tak pakhat chu sea surface temperature sang zel chu a ni.
Ocean temperature sang zel hian coral reef liantham taka bleaching a thlen a, global sea-level tisang bawkin chu chuan hurricane rapthlak zawk te a siam chho zel a ni.
Tuipui lum chak lutuk chuan Antartica sea-ice-shhet te pawh tituiral chak zelin tun hnai kum thum chhungin a tui ral chak nasa hle bawk a ni.

Exit mobile version