Billion tel tehmeuh sum hman belh tur nei la engtin nge i tih ang? Chu chu sorkar tan meuh pawh zawhna a ni tho.
Chu tak chu Republic of Ireland-in a tawn mek a ni a, ram mipui maktaduai nga vel lek chennaah sorkarin sum a ngah ham ham hle.
A ngah chhan chu corporation tax revenue vang niin, global technology leh pharmaceutical firm lian ber ber tena tax an pek khawm vang a ni.
Ireland ram budget surplus chu tun atanga kum li chhungin 56.3 billion vel lawih ni tura hisap a ni a, pandemic avanga ram tam ber tena sum lama harsatna an tawh laiin Dublin sorkar chuan sum a ngah bik hle.
Sum tam chuan beiseina erawh a tisang thung a. Ireland hausakna epeicentre ber chu Dublin khawpui chhunga awm Silicon Docks tih chu a ni. Heng hmunah hian khawvela company lian leh hausa ber ber Meta, Google, Airbnd leh Twitter ni thin X ni ta te chuan hmun an khuar a. A bul hnai lawkah chuan Ireland national think-tank tia sawi Economic and Social Research Institute ten hmun an nei bawk.
Global tech company lian tena Ireland an luhchilh avang hian hlawkna tam tak hmuin Ireland pawhin corporation tax regime a siam that phah lo thei lo bawk a.
“Ireland-in sum a ngah mek chu hun rei lo te atan tia sawina a awm a. Mahse, data te ngun taka bih chuan chutiang a ni lo, Irish economy chu a dinhmun a tha takzet a ni,” tiin Prof Alan Barrett chuan a sawi.
Ireland hian corporation tax 12.5% chauh lain chu chu multinational company tena an pankhawm ruih ruihna chhan nia ngaih a ni a, chu tak chu Ireland ‘outlier’ nih tirtu chu a ni, tiin Prof Barrett chuan a sawi a. Ireland-in tax revenue a neih atanga 25% chuang chu coporation tax hmanga a lakluh a ni tiin a sawi bawk.
Kumina Ireland-in budget surplus a neih hi national income atanga 3.5% lai 8.6 billion pound a tling a, kum 2026-ah chuan 20.8 billion pound a tlin hman rin a ni bawk.
Harsa karah Ireland-in surplus budget nei

