Site icon The Aizawl Post

Israel leh Palestine ten mi tang chhuah nghakhlel

Israel leh Hamas te chuan ni li inkahhai remtiin chutihrual chuan Hamas te chuan an mitang hren 50 a thawhkhatnaah a chhuah phawt ang.
Inremna ang chuan Israel lung ina tang mek Palestinian hmeichhia leh tleirawl 150 te chu chhuah an ni bawk ang a, Gaza-ah humanitarian aid a luh remtih a ni bawk ang.
Ningani atang khan inkahhai a intan tura ngaih a ni a. Mahse, Israeli official te chuan Zirtawpni hma chuan mi tangte chu chhuah an ni lovang a ti thung a.
US President Biden chuan mitangte hrehawm taka siamna tihtawp a ni ang a, chutihrual chuan Palestinian chhungkua pawisawi lo te tawrhna pawh chhawk zangkhaiin a awm ang a ti bawk.
Israeli sorkarin a tum ber chu Hamas te chhut chimih bur a ni a, chutih rual chuan Hamas tena an ruk mitang 200 chuangte him taka chhanchhuah a ni bawk.
Hamas-te hi Israel, US leh Khawthlang ram te chuan terrorist organisation-a an puan a ni a. Inkahhaina hmangin Palestinian-te chuan Israel-in leilam leh vansang atanga a beihna avanga mi 14,000 chuangin nunna an chan phah tawhnaah thawklakna hun a nei thei dawn bawk.

Mitang chhuah tur te?
Inremna a awm theih nan hun rei tak inbiakna neih a nih hnuah Israel coalition sorkar chuan remtihna a pe thei ta a.
Prime Minister Benjamin Netanyahu chuan ni li chhungin hmeichhia leh naupang 50 te chu a tahtawlin chhuah an ni ang a, inkahhaina a awm bawk ang a ti a.
Hamas-te chu incentive pe bawkin, “Mitang 10 an chhuah belh apiangin ni khat inkahhai pawhsei zel a ni ang,” tiin Netanyahu chuan a sawi bawk.
Mitang 50 te hi thawh liin chhuah zalen an ni dawn a, tute nge chhuah zalen tur tih erawh sawi lan a la ni lo va. Chhuah zalen zingah American khua leh tui kum thum leka upa Avigail Idan, a nu leh pa thi tawh chu a tel ve ngei rin a ni.
Chung mai bakah Hamas-te chuan Thai national mi 26 te chu an chhuah zalen rin a ni bawk a.
International Committee of the Red Cross (ICRC) chuan sulsutu nih an inpeih thu sawiin thla kaltaa Hamas tena Israeli-American hmeichhia leh Israeli hmeichhia pahnih an chhuah zalenah pawh a lo dawngsawngtu an ni bawk.
Israeli force te Gaza-a awm mekte chuan sipai hmeichhia pakhat chhanchhuak bawkin mitang hmeichhia pahnih te ruang an hlawm bawk a.
Israeli sorkar chuan Hamas te chhutchhiat a tumnaah leh Gaza atanga State of Israel pawikhawihna a awm tawh loh nan hma a lak chhunzawm tur thu a sawi thung.

Inkahhai laia Gaza?
Hamas ten thuchhuah an siam chu Israel sipaite thuchhuah siam aiin a kimchang zawk a. Hamas te chuan inkahhai chu ‘hudna’ tiin an sawi a. Ni li chhungin Israeli drone leh aircraft te an chawl vek ang tiin a sawi.
Mahse hmar lamah chuan Israel-in Hamas te chhut chimih a tumna kal zelah drone leh aircraft activity chu zing lam dar 10 atanga tlai lam dar 4 inkar chhung chauh a chawl thung dawn a ni.
Ni li chhungin Gaza-a Israel sipai leh tank te chu an chawl bawk ang a, Hamas thuchhuah chuan Israeli sipaite chuan tumah an bei lovanga man an nei hek lovang a ti bawk.
Gaza-a mihring maktaduai 1.7 te chhawmdawlna turin inremna angin lorry 200 in tanpuina a phur lut ang a, hei bakah hian fuel tanker te luh phalsak an ni bawk ang a. Egypt lam atangin Rafah crossing paltlangin lorry pali gas phur luh remtih a ni bawk ang.
Heng fuel te hi damdawi in generator tih nun nan te, water desalination leh sewage facility atan te mamawh ngawih ngawih a ni tawh a.
Israel chuan Gaza-a tui leh electricity lakluhna a titawp deuh vek a, chu mai bakah food, fuel leh bungrua dang hrim hrim pek luh a lo khap sa tawh a ni.
Tun hnai thlakhat chhungin Egypt atangin humanitarian supply lorry 1,399 te chauh a luh a remti a, chu chu indo hmaa mi 10,000 velin thlakhata an mamawh phuhrukna hu chauh a ni. Fuel pek luh pawh a remtihlohna chhan chu Hamas ten an chhuhsak dawn tho a tih vang a ni.

Tute nge Palestinian lung in tang te?
Inremna ang chuan Palestinian lung in tang 150 hmeichhia leh naupangte chauh chu chhuah zalenin an awm dawn a.
Israel sorkar chuan tang chhuah theih tura a chhawp chhuah chu 300 an nih thu a sawi a. Hamas tena mitang 50 an chhuah belh leh chuan a chhuah zel tur thu a sawi.
Heng zinga 123 chu mipa naupang kum 14 atanga 17 inkar an ni a, kum 15 mi hmeichhe tleirawl pakhat, kum 18 mi 144 leh kum 18 leh 59 inkar hmeichhia 32 an tel bawk a. Heng mite hi an chung thu rel nghak mek, lunga vawm atanga mi thah tum tihte thlenga thubuai siamsaka awm mek an ni.
Israel-in tang chhuah theih list a siamna chhan hi dan a zawm a ngaih vang a ni a. Israel-ah chuan tang chhuah tur te reng reng chu chhuah an nih hma darkar 24 chhungin Israeli Supreme Court remtihna an lak hmasak phawt a ngai a ni.
Israel hian Palestinian lung in tang 7,000 chuang a nei mek a. Heng zinga 3,000 vel zette hi West bank leh East Jerusalem atanga man khawm te nia sawi a ni.

Exit mobile version