Site icon The Aizawl Post

Supreme Court in EVM hman remti

Supreme Court chuan April 26 khan electronic voting machine (EVM) system hmang inthlan chu dinchan tirin paper ballot hman leh ni se tia ngenna chu a hnawl a. Institution leh system te mawlmang taka rin loh ngawt chuan sawiselna thlenin hmasawnna a tibahlah thin tiin a sawi.
EVMs hi kum 1982 khan Kerala-a Paruvar Assembly constitutency a booth 123 zinga 50 ah hman hmasak ber a ni.
Bench of Justices Sanjiv Khanna leh Dipankar Datta te chuan peitioner tena Voter Verifiable Paper Audit Trail (VVPAT) units chu voter te hnena paper slip pea chumi hnua ballot box a dah leh tura an ngenna pawh a hnawlsak bawk.
Court chuan petitioners NGO Association for Democratic Reforms leh Arun Kumar Agarwal tena ram puma EVMs leh VVPATs te 100% cross-verification an ngiatna pawh a hnawlsak bawk a. Tun dinhmunah chuan Assembly constituency thlanbikah EVM-VVPAT count chu a inmil em tih enfiahna 5% ah kalpui mek a ni chauh a ni.
Court chuan Election Commission chu electronic machine tena VVPAT paper slips an chhiar theih dan tur zawng turin a ti bawk a. Hei hi EC tena hearing neihnaa polling station pakhata leka VVPAT te manuala chhiar tur chuan darkar khat chuang a ngai an tih vang a ni.
Hearing neihnaah EC te chuan VVPAT slip chhiar chu counting centre-a thawk ten pressure sang tak an neih bawk si avangin chu chuan VVPAT slip chhiar chak lamah harsatna a siam a ti bawk. EC chuan tun thlengin random verification 41,629 tih a ni tawh tia sawiin VVPAT paper slip four crore laiah inmil lo pakhat mah a la awm lo a ti bawk.
Supreme Court chuan a hranpain EC chu thupek pe bawkin May 1, 2024 atang chuan Symbol Loading Units (SLU) chu VVPATs a symbol dah luh fel rual chiahin seal thlap tawh tur a ti bawk a. SLU te chu candidate emaw an awihte awm lai ngeiin special container-ah seal thlap tur a ni a, chu chu strong room-ah inthlan result chhuah atanga ni 45 thleng dah tur a ni a ti bawk.
Court chuan EVMs birth memory microcontroller five percent te control units, ballot units, VVPATs te awmna chu assembly segment emaw parliamentary constitutency tinah rinhlelhna a awm chuan EVM manufacturer engineer team te chuan an enfiah tur a ni a ti bawk.
Mahse chu chu candidate pahnihna emaw pathumna emaw tena ziaka ngenna an siam hnuah chauh kalpui tur a ti thung a. Diltu chuan EVM enfiah tura a duh leh polling station enfiah tura a duh chu a thlang mai dawn a. Verification dilna chu inthlan result atanga ni sarih chhungin tih theih a ni ang a.
District Election Officer chuan engineer te rawnin EVMs te microcontroller birth memory te chu an enfiah thei dawn a ni. Verification tih nana sum sen ngai te chu candidate emaw a aiawhten an tum thung ang a. EVMs te chu tih chingpen a ni tih finfiah a nih chuan an sum sen chu peklet leh tur a ni ang tiin court chuan a sawi bawk.
Justice Datta chuan thutlukna a siam kharna a sawiah pawngpaw rinhlelh tawp ai chuan awmze nei zawka finfiahna nena thil kalpui tur a ni a, ngaihdan te chu system rintlak leh tha a awm theih nana hman zawk tur a ni, a ti a.
Court chuan mipui te aw chu inhawng taka sawiho, langtlang leh inrintawnna hmanga sawhngheh theih a ni a ti bawk a.
“He system hian electorate te a tihbeidawn loh kan ringin kan beisei tlat a, mipui te vote duh dan chu an vote thlak leh chhiarah a lanchhuah ngei kan beisei a ni” tiin Justice Datta chuan a sawi.

Exit mobile version