Australia hmun ruk vela ram kang nasa thelh mek
An ram chhimchhak lama khaw lum record a awm mek laiin Australia-a Victoria state-a kang thelhtute chuan hmun ruk vela ram kang chhuak nasa tak thelh hna an thawk mek.
ABC News chuan hmun hniha kang chu ‘emergency level’ niin a sawi a. Chenna hmun thenkhat chu inthiar chhuak thei tura inring tur te, ngaihven tur te, inhumhimna hmuna awm tur tea tih an ni hlawm.
Kang thelh hotute chuan thil awm dan a inthlak thut thut avangin mipuite chu thil thleng thar leh inralrinna tura hriattirna ngaihven tha turin an chah.
Bureau of Meteorology chuan an state hmun thenkhat chuan khua a lum ber tum an tawng hlawm niin an sawi a, hmun pakhatah chuan 48.9°C a kai a. Melbourne-ah pawh 41°C a ni.
Forest Fire Management Victoria chief fire officer Chris Hardman-a chuan an state-a khaw lum lutuk chu kang thelhtute tan ‘chet lak a harsat phah tak zet’ tih a sawi.
Camperdown leh Otways-a kang mekte chu emergency level a ni a. Larralea-a kang thar mek chu ‘ngaihven ngai tak’ niin an sawi.
Country Fire Authority (CFA) chief officer Jason Hefferman chuan ABC Radio hnenah Otways fire hian meiling leh vap a thehdarh nasat avangin ‘a hma lamah hian kangmei dang a siam leh thei’ tih a sawi.
Kangmei chhuakte hian eng chiah nge chhiatna a thlen tawh hriat a ni lo va; mahse, Australia-a Deputy Incident Controller Alistair Drayton chuan chenna in thenkhat chu a chhe ngei tih a sawi thung a. Kang thelhtute chet dan chu a fak bawk.
Victoria bakah South Australia-ah chuan kangmei chhuah ‘a hlauhawm em avangin’ thil hal khap a ni.
Damdawi thiamte chuan khaw lum lutuk avanga hriselnain a tuar thei tih an sawi mek bawk a. Upa, naupang leh hriselna pan sa deuhte tan a hlauhawm zual tih Victoria chief health officer Caroline McElnay-i chuan a sawi.
Scientist-te chuan mihringte chetna avanga sik leh sa inthlak nasain khaw lum a siam a, khawvel pumah a nasa niin an sawi a. Australasia-ah tun hnai kum eng emaw zat chhungin khaw lum uchuak tak tak a thleng tam zual tih UN-a Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) chuan a chhinchhiah.
Australia chhimchhak hian January thla tir khan khaw lum tak, 40°C chung an lo tuar tawh a. World Weather Attribution-a scientist-te chuan ni thum chhung khaw lum vak hi sik leh sa inthlak nasa avangin kum khatah vawi nga vel a awm theih phah niin an sawi.
Australia-ah hian tun lai hi ram a kan duh hun lai a ni a. Khaw lum leh ro tak avangin kangmei a inmankai hma a, lian tak a ni awlsam hle a. IPCC chuan khawvel lum zel karah thliarkar ram hian ‘kangmei chhuah duh hun’ an ngah tawlh tawlh dawn niin a sawi bawk.
Australia hmun ruk vela ram kang nasa thelh mek

