Lalchhandama Colney
Khawvelah hian hnam boral tawh eng zat nge awm ang aw, boral mek, chimral mek pawh hi an tam ngawtin ka ring. A then te chu hnam mawl leh changkang lo tak tak te an ni, then khat chu dinkhawchhuah beisei awm tawh lo, khawvel dangte aia hnuaihnung leh lutuk, an hetih vanga hriat ni ta hlawm te an ni. Hnam fing leh ropui apiang mai hian an pi leh pute thil tih dan,etc. te an rohin an ngaihlu hle a, a eng emaw deuh lai pawh an zahpui ngai chuang lo. Tunlai khawvelah chuan, mingo, sap ho, kan tih an chungnung hle mai, eng vang nge kan tih chuan, an fing, mahni hnam bil thil reng reng an ngaisang, ngai pawimawh em em thin. Hnamah an chiang a, vawiinah chuan tanpui ngaite tanpuitu, dollar maktaduai tela luang chhuak reng thei, an lo ni ta reng mai. An tih dan te pawh khawvel ram tin mai deuh thaw ah kan entawn sup sup mai zawng a nih hi. Hetianga hnam ropui, hlawhtling ni thei tur hian kawng bumboh chi hrang hrang an paltlang ve ngei ang le. Hnam ding chhuak, hlawhtling ni tur hian kan thatchhiat a thiang lo, ngun taka ngaihtuah a, kan inhuam viau a ngai a ni.
Hnam Dang Neih – He thil hi sawi hlawh ve tak a ni, chuvang chuan, a pawimawh ve viau aniang a tih theih. Nikum inthlan dawn khan zirlai pawlte chuan hnam dang pasal nei candidate-a dah an remtih loh thu leh a tawp thlenga an do tur thu an puang a. He thil hi khawvel ram zau zawk thlir chuan thil tunlai lem lo, changkang vak lo a ni, mahse, keimahni Mizote han inen chuan thil tul tak a la ni hrih tlat mai. Ram rorelna sang bera hetiang ang chi an han awm tur hi chu a him tlat lo a ni. Mi ramah te pawh an nei fer fur alawm kan ti mai thei, mahse, mi ram nen chuan khaikhin chi kan ni lo, hnam tlem em em, rethei leh humhalh ngai kan la ni. Hnam upa tawh tak, hausa leh intodelh tak te chu ni ila thudang.
Kan ti ti tlanglawn tak pakhat han sawi leh ta ila, sap pasal nei chu kan ngaisang em em a, vai nei erawh chu kan sawisel sup sup thin, tih hi. A dik chiah a, mahse, sap kan tih leh vai kan tih ho hi khaikhin chi em mi aw, ka ti deuh. Kan hre theuh ang a, mingo hote chu anmahni avanga khawvel eng hmu ve thei, vawiin min thlentute an ni tlat mai. A tlangpui thuin sap, mizo nupuia nei te hian an awm rei pui ngai vak lo, vai, kan tih ho, kan Indian puihote hi chuan an awmchilh hmiah thin, Mizo suak an ti tam mai mai a ni ber mai.
Inzirtirna Uar – Sawrkar school ho ah hi chuan zirlai bakah hnam lam leh thil dangte hi an zirtir tel thinin ka hria.Tunah chuan sawrkar school hote pawh an luh duh nan tiin kan han ti changkang deuh deuh a, mahse, miretheite school luhna chu a la ni reng tho. Kan school tha tih duh ber ho chu sap school, pawisa tam tak tak sen ngai, Mizo tawng tel lohna, a thenah te phei chuan Mizo tawng hman khap burnate a ni hlawm. Heng ang zirnaah hian naupang tam zawkte chu an lut a ni, naupangte hi nakin lawka nula, tlangval, nu leh pa, mi pawimawh leh ram hruaitu turte an ni. Sawrkar chuan zirlaibu tur leh a kaihhruaina engkim chu a buatsaih thin ngei a. A hranpa chuan kan hnam zia, tih dan, etc., ngaihsan loh tur tih chu an zir hauh lo, mahse, Mizo tawng duhdah taka kan ziah danah te, a lam dan pawh kan thiam lo, awmze bo thaka lam te pawh hi a tam ta hle mai. Mizo, han tih hrim hrim pawh hi kan hmuh dan a va tha lo thin ve aw, zo tak a ni, zo tiah tiah leh Mizo tak a ni, han tih te pawh hi, tlem chuan tunlai vak lo, changkang vak lo, tihna lam a kawk deuh tlat. Hengte te atang te pawh hian kan hnam tawng, tih dan, zia te, ngaihsan, ngaihhlut, inzirtir uar a va tul tak em aw, ka han ti ve a ni.
Kristianna Atangin – Rawngbawltu, inhlawmkhawm pawl thenkhat chuan an kalna apiangah hnam tihdan, incheina, lam dan thlengin Mizo takin an ti thin, thlarau lam ruai a tlak that loh tum pawh lo ni se, hei hi chu a hlawhtling chiang, ka ti ve tlat mai. Khawchhak-ho tihdan kan ngaisang a, sap-ho tihdan kan ngaisang bawk a, Mizo tih dan thing ta deuh tlat mai zel hi a veiawm reng a ni. Isua pawh kha Juda hnam, Davida thlah kal zela mi a ni, an hnam dan engkim kha a zawm thlap vek a ni. Bible han chhiar la, han chhiar thui deuh zel la, thuthlung hlui lamah te phei kha chuan hnam bil kha an ngai pawimawh riau a ni, an hua, an do, tihna a ni chuang lo. Hnam dang nena inneih pawlh te phei kha chu an ti lo viau a ni, Samson-a chungchang thuah pawh khan kan hmu thei ang. Han sawi nawn leh ta ila Isua pawh kha Davida thlah a mi, tih deuh ngat a ni. Pathian hian hnam hrang hrang khawvelah min din a, mahni hnam zia ang theuha kan chawimawi, biak hi pawi a ti lovang, a duh dan zawk a ni hial mai thei a ni. Van ramah erawh chuan hnam bil chu sawiloh, nupui, pasal pawh a awm tawh dawn lo, vantirhkohte ang maiin kan awm dawn a ni, chumi kawng kan zawhnaah erawh hnama kan chian viau a tul si a nih hrih hi.
Intihhmuh hnam kan ni, intihhmuh hi thil awm ve pangngai a ni a, a uar bik hnam kan nih leh nih loh chu ka hre lo. Kan milar hote hian mawh in phur nasa, in rilrem zawng a lo ni ve vak lo a nih paw’n a mawiah tal in tih ve a ngai.Mipui hmaa ding thin, kohhran thalai pawl, T,V., Radio thlengin, mi zawng zawngin kan hmuh leh ngaihthlak tam ber te in ni, chuvang chuan, kan hnam himna tinghet thei, derthawng thei in ni. Kan tunlai mithiamte leh kuthnathawk hlawhtling thenkhat te kawmna leh ti ti hona ang chi a thil ngaimawhawm deuh pakhat ka lo tih ve chu, saptawng tel tam lutuk thin hi a ni. Kan tawng hian daih loh chin a awm thin a, an han ti ve ngei a, mahse,ngun taka ka lo ngaihthlak ve hian, aw, a ni maw, mahse, kan tawng hi chuti taka pachhia chu em ni aw, ka lo ti ve mai mai thin. Hnam fing leh ropui apiangin an hnam tawng, incheina leh a dangte an ngai hluin, ngai pawimawh em em thin. Kan hnam tawng, tihdan, incheinate ngaihsan leh hlut nachang kan hriat loh chhung chuan, PhD, DSc., lai pawh ni mah la, darbenthek ri mai mai pawh kan tluk lo, vai thirchhe zawng lo nuihzat, hmusittu nen kan inhlat vak chuang lo.
Aw le, Mizote, kan din ve reng theih nan i Mizo ngan ve teh ang u.