Indonaah Houthi inrawlh tan, Israel an kap
Yemen-a Iran-in a thlawp Houthi-te chuan US leh Israel tangdun leh Iran an indona hnua a vawi khat nan Israel hawiin missile an kap nasa hle tih an sawi a, an chhunzawm zel bawk.
Thuchhuah an siamah, ‘Israel sipai hmun pawimawh tak takte’ an beih thu an sawi a, chhunzawm zel an tum thu an tar lang tel a. Israel pawhin Yemen atanga kah missile pahnih a kap thla tih an sawi ve bawk.
Iran thlawptu chak tak hian Red Sea-a lawng lian beih theihna an neih avangin buainaa an lut ve hian khawvel economy a tihbuai zual hlauhna a siam mek.
Houthi-te hi ‘axis of resistance’ tia an sawi mai thin, Iranian sum hmanga kal pawlte zinga tel an ni a. Hetiang pawlah hian Lebanon-a Hezbollah leh Gaza Strip-a Hamas te pawh an tel a ni.
Yemen hi kum 12 kalta atanga tual chhung indona chhuakin a tichhe nasa hle a, Houthi hian khawvelin a pawm sorkar thuneihna lak atangin an ram hmarthlang lam bial an thunun mek a, Saudi kaihhruai tangrual pawl, US pawhin an thlawp chuan an ram rorelna tun din tumin an inrawlh.
A pawimawh ber, Yemen-a Red Sea tuipui kam hrul zawng zawng an thunun tel a ni.
February 28-a US leh Israel-in Iran an beih atanga intan buaina chhuakah hian an inrawlh hi mi tam zawk lo rin dan sa a ni.
Inrinnia beihpui an thlak hma hian an sipai thupuangtu chuan thuchhuah siamin US-Israel beihnaa tel leh Red Sea chu Iran beih nana hmangtu laah an kut chu ‘sipai chakna nena inrawlh turin a inpeih’ thu a tar lang.
Darkar tlem tê hnuah ‘ballistic missile thahnem tak’ an kap chhuak tih an sawi nghal a, ‘resistance front (US-Israel dodaltu)-te laka beihpui thlak a tawp hma chuan’ an chhunzawm zel dawn tih an sawi nghal.
Inrinni tlai tawh takah khan Houthi-te hian Israel lakah a thawh hnih nan missile leh drone an kap leh bawk tih an sawi.
US leh Israel tang dunin Iran laka beihpui an thlak hi US President Donald Trump-a’n April 6-ah Iran-in Strait of Hormuz a hawn chuan Iran power plant-te an beih tan tur a sawn hnuah pawh a chawl lo hle.
Strait-ah hian khawvela tuialhthei leh liquefied natural gas phurh 20% vel chu a kal tlang thin.
Khar a nih avang hian tuialhthei man a sang chho hle a, hun rei zawk khar hian energy man a tisang zual thei a, ram tam tak eibar a hniam phah thei dawn.
Trump-a chuan Iran hian indo titawp a duh hle tih sawiin chutiang tur chuan US nen pawh inbiakna an nei mek tih a sawi a, Tehran-in a pha thung.
Israel leh Yemen inkarah hi hla tak a ni a, tun hmain Israel chuan Houthi missile an lo dang tawh thin.
Ralthuam keng pawl hian a hmain Bab al-Mandab Strait-a lawngte chu an lo bei tawh a, he tuikawng hi Red Sea pawhna leh Indian Ocean atanga Suez Canal thlenga luhna atana hman a ni.
November, 2023 atanga kum 2025 tir lam thleng khan Houthi hian Red Sea-ah lawng 200 vel an bei a, lawng 30 chuang an tichhia a, pakhat an hijack bawk.
Beihna avang hian lawng company lian ber berte chuan khawvela tuipuia sumdawnna 15% vel kalna, Red Sea hi an hman loh phah a, Africa chhim lam kawng thui zawk an zawh phah.
US leh UK chuan January, 2024 khan Yemen-a Houthi awmnate chu an kap a. March, 2025 khan an bei leh tawh bawk.
Iran-in Strait of Hormuz a khar avangin Saudi Arabia pawhin tuialhthei chu pipeline hmangin Red Sea tuipui kamah a kaltir a ngai a, Asia pan tur bungruate chu Yemen kaltlangin chhim lam panin a kal leh a, hei vang hian Bal al-Mandab hi kawng pawimawh ber a ni rih mek.
Indonaah Houthi inrawlh tan, Israel an kap

