By Zoremi Hmar Zote
Nimin khan state level library seminar & training chu Chanmari YMA hall-ah neih a ni a, hun pawimawh leh hlu tak a ni. Kan sawrkar hian lehkhabu hi a hlut tak zet a, lehkhabu ziaktu kut atangin kum tin lehkhabu eng emaw zat lei thinin, chungte chu Mizorama Library hrang hrangah thawn darh leh thin niin, Mizorama library tam ber hi YMA kuta awm leh enkawl an ni tlangpui.
Sawrkarin lehkhabu mana sum leh pai a sen zozai hi tam tham tak a ni kum tin a, lehkhabu ziaktu tan a hlâwma state library-in an laksak thin hi manhla leh lawmawm tak a ni; lehkhabu tha tak tak, hawi lam nei hrang hrang leh belhchian dawl tak tak an ni lawm na chung hian, mipui lam hian kan hlut tawk lo deuh em mawni chu aw tih theih a ni. Sawrkarin veng/khaw tinah lehkhabu min chhawpsak rei rui a, leina nei remchang lo tan pawh duhthâla chhiar tur library-a min hlui lai hian veng tin, khaw tin maiah hian tun hma angin library a lûn ta lo hle mai a, lehkhabu la chhiar peih tam tak zingah mipui nawlpui hi chuan kan chhiar tha peih ta meuh lo niin a lang. Lehkhabu ziaktu, thu leh hla thiam tak tak kan neih belh zel a, Mizote hi Pathianin mal min sawm a ni. Kan hnam kan la tlem ngaihtuahin literature-ah kan hausa em em a, talent nei tha em em ziakmi hei zozai kan nei hi lawm nachang kan hriat a pawimawh.
Lehkhabu ziaktute hi an hlu tak zet a, hnam hmel lanna an ni. Lehkhabu ziah hi a hman hman leh phûr phûr tih ve ngawt chi a ni lo va, talent a ni. Pathianin talent hlu leh ropui tak a pekte thawhrimna hi kan zahsak a, kan phâk ang tawka chawimawi ve hi kan bat a ni a, kan tih theih loh ti theitu an nih avangin ngaihsan an phû a ni. Hralh sum atan chuan thil hlâwk tak a ni lem lo va, chhut man te a toin, kan hralh hnem viau te a nih ngawt loh chuan sumdawnna tlâk a ni lem lo. Literature hmangaihna atanga lo irh chhuak, hlâwkna ûm lem lova lehkhabu ziak hram hramtute hi an fakawm tak zet a, kan hlutsak a ni tih lantir dan tha ber chu an lehkhabu leisak kha a ni mai. Mizote kan vanneihna em em chu, kum tin mai hian lehkhabu za chuang chhuak ziah ang a ni a, hei hian thu leh hla-a kan hausakzia a tilang a, malsawmna a ni.
Lehkhabu hlut leh chhiar taimak hi kan inzirtir a hun. Hmanhmawhna khawvelah kan cheng tawh a, lehkha chhiar ai chuan phone khawih kan thlang tawh zawk a, hmuhnawm en liam puat puat theih thil a tam si a, kan chhawr tangkai em em loh tur tih hriat reng ten kan hun awl an luah zo ta. Tuna kum 30 kai tawh chin hi chuan lehkhabu kan chhiar nasa hlawmin ka ring a, Mizotawng pawh kan thiam nge nge turah ka ngai. Internet khawvelin min chiahpiah hmaa kan inawm tleina chu lehkhabu kha a ni a, kan hmuh phâk china awm lehkhabu hrim hrim kha chu chhiar vek kan tum thin. Kan neih loh ang thiante ta kan hawhsak a, an niin kan ta an hawh ve bawk a, lehkhabu ngaihnawm deuh phei chu vei tak tê khan kan vei thin. Library a lûn thin hle a, hawh manah Rs 5 kan chawi ve thin.
Lehkhabu chhiar hi kan zir thar leh a ngai niin a lang. Khawvela ram changkang zawkte pawhin phone an nei ve tho a, an library a lûn reng tho. Lehkha chhiar nasa na na na chu changkan loh ngaihna a awm lo a ni; kan ram ve-ah hi chuan lehkhabu hralh te hi a har em em mai a, a ziaktuin tih takzeta rilru sêngin, thluak hah hnêpin, hah takin a ziak a, man to takin a chhuttir a, lehkhabu dawrah te zuar kualin amah vekin a buaipui leh a, lehkhabu dawrin a bâ ten an lo laksak zui a, khua a var lovin an khawngaihthlak thin tak meuh a ni. Chutih lai kara state library lamin a hlawmin, bu 300 te an han laksak thin hi chuan thaw a tiveng huaiin a rinawm. Chhut man hi chhut tlêm chuan a to a, chhut tam poh leh a tlawm thin a, chhut teuh khan hralhna lam a awm leh si lo va, buaithlak ve tak chu a ni.
Lehkhabu chhiar hi a changkang a ni tih kan inzirtir a ngai, naupang leh thalaite kan fuih a, kan cho chhuah a pawimawh a ni. Nu leh pa ten in lamah kan tu leh fate fuih thin ila, sikul lamah zirtir uar bawk ila, phone ringawt atchilh mai hi chuan kan hnam hi ram ropuiah a chhuah hauh lovang tih hriat a tha. Sawrkar chuan a tih tur tha takin a hlen kum tin a, lo hlutsak erawh kan mawhphurhna, mipui kuta awm a ni ve thung.

