nipur sorkar chuan Supreme Court hnenah kar kalta khan ralthuam 197 lai heng zinga bomb 70 leh ammunition round 2,196 te chu combing operation neih hmanga an hmuh let tawh thu a hrilh a.
Arms 121, bomb 40 leh ammunition 2,092 chu Valley a hmuhchhuah a nih laiin arms 76, bomb 30 leh ammuniiton round 104 te chu Hill area a\anga hmuhchhuah a ni tiin State sorkarin August 1 apex court hnena status report a theh luhah tarlan a ni a.
Ralthuam hmuh let leh court hnena hrilh hi a hmaa Manipur sorkar official leh Chief Minister N. Biren Singh tena an sawi dan nen a inmil lo thung.
July 20 khan Biren Singh chuan The Hindu hnenah ralthuam 1,600 lai police armouries te hnen a\anga May 3 a\anga rukchhuah chu hmuh let a ni tawh, a ti a.
June 13 khan Kuldiep Singh, Security Adviser, Manipur government chuan ‘ralthuam 1,040, ammunition 13,601 leh bomb 230 te chu hmuh letin a awm tawh’ tiin a sawi bawk a.
June 24 khan Union Home Minister Amit Shah chuan all-party meeting neihnaah ralthuam rukbo 1,800 chu hmuh letin a awm tawh tiin a hrilh bawk.
Heng ralthuam hmuh lette hi Zomi Students Federation tena petition an thehluh avanga status report siam a ni a. July 11 khan court chuan State chu karhnih dana report update zel turin a ti a ni.
Petitioner te chuan ‘Police armoiries te a\anga ralthuam rukchhuah status report siam ni se, ralthuam hmuh let leh bakah la hmuh loh te nen status report siam ni se’ an ti a ni.
Police ralthuam rukchhuah record sawi duh lovin State sorkar chuan ‘ralthuam/ammunition rukbo te hmuh let leh nan theihtawp chhuah a ni’ tiin a sawi a. “Security forces (State Police, Assam Rifles, Army leh CAPF) te chuan sanitisationa ctivities leh combing operation an nei mek a ni,” a ti bawk.
Hei bakah hian Central Armed Police Force (CAPF) company 124, Assam Rifles column 185 leh army te chu State police te pui tura hman an ni a ti bawk a. Manipur-ah central security forces personnel 36,000 vel an awm mek, a ti bawk.
Manipur sorkar report chuan ‘State of Manipur a thil duhawm lo thlengah community puh bik tur an awm lo’ ti bawkin May 3 a kawngzawhna chu ‘ralthuam keng misual tena an tihbuai niin chuta \anga buaina chhuak zel a ni’ tiin Manipur sorkar chuana sawi bawk a.
“Misual te chuan dan kalhin bunker te siamin chu chu hill leh valley a cheng society te tana pawi em em niin hengte hi security forces te chuan an tichhe mek zel,” tiin a sawi bawk.
July 24 thleng khan security forces te chuan bunker 241 an tichhe tawh a. Bunker tihchhiat tamna ber chu Kangpokpi district-ah niin 81 tihchhiat a ni a, Imphal West-ah 36, Imphal East-ah 34, Bishnupur-ah 47, Chandel-ah 21 leh Churachandpur-ah panga tihchhiatin a awm tawh a ti bawk a. Heng bunker te hi sandbag a\anga tin board ang te hmanga siam niin Kuki leh meitei community tena foothill emaw an inep tawn theihna hmuna an siam a ni tiin tarlan a ni bawk.
Ethnic violence chhuah hnuah State police personnel 761 te chuan an post tlanchhiatsanin emaw an duty zui lo tih a ni bawk a. June 19 thleng khan police personnel 697 te chu let leh tawhin mi 74 te chu an la in report lo a ti bawk.
July 25 thleng khan buaina avanga nunna chan 150 an awm tawh a, mi 677 in hliam tuar tawhin mi 27 an bo mek a, mi 24 chu rukbo in an awm bawk tiin tarlan a ni bawk.
Hetih lai hian mitthi ruang te phumna turah thuchiang a la awm thei lo zel a. Ruang phum tumna hmun chu Churachandpur district chhunga awm tia Kuki group tena an sawi laiin Meitei te chuan Bishnupr district chhunga awm an ti a. Helai hmun hi Kuki leh Meitei te inchenpawlhna hmun niin May 3 hnua buffer zone leh Central forces te awmna hmun a ni bawk.
Tharumthawhna chhuak
Manipur-a Imphal West-ah buaina thar chhuakin chenna in sawm panga halin a awm niin official te chuan August 6 khan an sawi a.
He thil thleng hi August 5 tlai lama thleng niin Langol Games village ah mob te thil tih tiin sawi a ni a.
He mi kaihhnawih tharum thawhna thlengah kum 45 mi chu silaia kah niin mahse ngaihtuahawm a ni lo tia sawi a ni.
Heng bakah hian Imphal East district a Checkon area commercial establishment hmun pawh halin Inrinni khan a awm tiin official te chuan an sawi bawk a ni.

