Seven judge Bench chuan March 4 khan kum 1998 a JMM bribery case a Supreme Court majority judgement a MPs/MLAs te chuan House-ah thu an sawi theih nana thamna an lak emaw vote an thlak emaw thilah hrem theih an ni lo tia immunity a pek chu a hnawl.
Court thutlukna avang hian CBI ten Prevention of Corruption Act hnuaia bribery case a puha te laka thubuai an siamsak theihna kawng a inhawng ta a ni.
Bench chuan lungrual taka thutlukna siamin Chief Justice of India D.Y. Chandrachud chuan legislator te chu parliamentary privilege thilah hum an ni tawh dawn lo va, thamna an la a nih chuan Prevention of Corruption Act hmangin criminal prosecution ti theih a ni twh dawn bawk a. Thamna a lak emaw pawm chiah chuan a hnuah amah thamtu duhdanin vote a thlak emaw thusawina a nei zui emaw nei zui lo pawh ni se dan a bawhchhe tawh reng reng tiin court chuan a sawi.
Chutiang bawkin khawi hmunah nge thamna chu pek emaw lak emaw a nihin pawimawhna a nei lo tiin court chuan a sawi bawk a. Legislator te tham chuan representative democracy bulthut a tichia a ni tiin Chief Justice chuan a sawi.
‘Breach of discipline’
House-ah thamna sum lak hnua thama te tana thusawi emaw chu ‘breach of discipline’ tiin legislator nihphung tur kalh a ni a ti bawk a. Mipui tena House a sawihona neiha rinna an nghahna tichhiain parliamentary democracy bulthut nasa taka tinghingtu a ni tiin court chuan a sawi bawk.
Supreme Court chuan parliamentary privilege neih theihna tur two-point test a siam zui a. Pakhat chu act chu office collective functioning zinga tel a ni tur a ni a, pahnihna chu act chu legislator duties of office kaihhnawih a ni tur a ni, a ti bawk.
Sita Soren’s appeal
He reference hi JMM leader Sita Soren, kum 2012 a Rajya Sabha election a candidate pakhat vote tura thamna laa puh in appeal a siam atanga chhuak a ni. A hnuah Sita Soren chuan a hnuah an party official nominee ngei zawk a vote avangin dem theih a ni lo tiin a sawi leh a, mahse, CBI te chuan chare sheet an siam tho a ni. Jharkhand High Court chuan charge sheet a hnawlsak duh loh hnuah Supreme Court-ah a kal ta a ni.
Soren hi JMM chief leh Union Minister hlui Shibu Soren monu a ni a, JMM bribery case a inhnamhnawih a ni. Kum 1993 khan JMM MLA pali leh MP dang pariatte chu khatih laia P.V. Narasimha Rao sorkarin no-confidence vote a paltlang theih nana thama puh an ni a. An vote ngei bawk a, a hnuah chu scandal chu a irhchhuah hnuah an vote thlakna chu Parliament chhunga thleng tiin criminal prosecution awm thei lakah immunity an dil a ni.
Nikum October thla khan seven-judge Bench chuan judgement la tichhuak duh lovin mahse tawngkain legislator te chuan thamna chu House chhunga thleng a ni tih vang ringawt in Articles 105(2) or 194(2) of the Constitution hnuaiah privilege hmangin immunity an nei ngawt thei lo a lo ti tawh a.
Court chuan tawngka vekin house chhung emaw pawn emaw MP emaw MLA-in thamna a la a nih chuan Prevention of Corruption Act hnuaiah hrem an nih theih nan engmahin a dal lo a ti bawk.
Sorkar dinna erawh kum 1998 a JMM bribery case a Justice (retired) S.C. Agarwal dinna chu a ni thung a. Justice Agarwal khan MP emaw MLA emaw in immunity a neih chu House pawna inthamna a huam lovang a ti.
Kum 1998 a JMM case a five-judge Bench majority verdict kha chuan thamna la tute chuan House chhungah thusawina neia vote an thlak bawk chuan parliamentary function pangngai a nih avangin hremna an tawh theih lakah a humhim ang a ti thung.
Court chuan thamna chu parliamentary privileges in a humhim lo tia sawiin 1998 verdict chu Articles 105 leh 194 of the Constitution kalh a ni a ti bawk a. Heng Articles pahnih te hi chuan hlauhna tel lova mipui thlan tena hna an thawh theih nana legal immunity a pe zawk a ni a ti bawk.

