Site icon The Aizawl Post

Arab leh Muslim ram ten Israel-in Gaza a beihnaah khawthlang ramte an dem hle

Hypocrisy, double standards leh helai region hriatfiah tawk loh tih chu Arab leh muslim 57 Saidu Arabia capital Riyadh a inhmukhawm tena khawthlang ram a bik takin US an demna thu an sawina a ni.
Khawthlang ramte chuan Ukraine a civilian te Russia-in a beih avangin na takin an sawisel a, chutih laiin ‘Gaza-ah Israel chu a duh ang thala a chetlak an remti leh lawi si’ an ti.
Riyash-a Ritz-Carlton hotel a Arab leh Muslim ram hruaitu lawk te chuan Joint Arab islamic Extraordinary Summit an nei a ni.
Indona thlengah leh nunna chan leh thil tihchhiat thlengah Israel leh a thlawptute chu an dem na hle a. Mahse, October 7-a Hamas tena Israel runa mi 1,200 chuang tihluma mi 240 an rukbo zui erawh an sawi lang hauh lo thung. Chu tak chu Israel in Gaza a beih phahna chu a ni bawk si. Arab League secretary general phei chuan Israel chet dan chu ‘criminal acts’ a ti bawk a.
“Gaza Strip-a Israel-in chhanletna a siam hi kan sawi lawka war crime tling a ni,” tiin thuchhuah inTawm an siamah tarlan a ni a. “Israel-in tawpsan duh lova a beih chhunzawm zel leh UN Security Council-in international law kengkawha he chetlakna a dan theihloh avang hian indona nasa zawk a chhuah theih thu pawh kan sawi lawk a ni,” an ti bawk.
Tun Tum inhmuhkhawmnaah hian dem hlawh ber chu Israel thlawp tlattu US a ni a. US demnaah an lungrual hle a. Arab leh Muslim ram hruaitute chuan Biden administration leh khawthlang ramte chu indona tihtawp a nih theih nana Israel nawr turin an duh a ni.
Mahse engtiangin nge an tihhlawhtlin theih ang tihah erawh an lungrual lo thung a.
Israel hmelma kumhlun Iran aiawhin president Ebrahim Raisi a kal a, Tawngka mai ni lo chetlakna neih a ngai tawh a ti. Kumin March thla thleng kha chuan Saudi Arabia leh Iran chu inhal tak an ni a. Tunah pawh ngaihdan inang lo la nei reng bawkin Iran chu Gaza-a Hamas te, Lebanon a Hezbollah te leh Yemen a Houthis te thlawpa Tanpuitu ber a ni bawk.
Saudi bakah conservative Arab ram heng Egypt leh Jordan te chuan Iran chet lak dan chu an duh lo ve thung a ni.
Mahse US leh UK te ang laka hremna emaw lekkawh thei turin an inlungrual zo lo leh thung a. United Arab Emirates leh bahrain te chu tun hnai lawka diplomatic, trade leh security thila Abraham Accords hmanga Israel nena thawkho thar an ni bawk.
Syria President Bashar al-Assad pawh summit ah a kal ve bawk a. A hma zawng chuan Arab world a kawmserh a ni a. Summit neihnaah hremna an lekkawh lo a nih chuan eng ruai an ang dawn lo tiin a sawi a. Mahse, oil hmanga hrekna kalpui emaw leh Arab rama US base te kahtir tura sawina chu hnawl nghalin a awm thung.
Thil chiang tak chu 7 October a Hamas tena Israel an beihna leh a hnua indona thleng zui chuan Middle East a thlak danglam chiang hle tih a ni.
Hamas tena southern Israel an beih hma zawng kha chuan regional politics chu Iran leh an militant allies te kawmserhna lamah a thle hneh hle tawh a. Arab ram paruk ten Israel nen inzawmna an siam thar a, Saudi Arabia pawhin a zawm mai dawna ngaih a ni bawk a. Hamas tena Israel an beih hma ni chiahah pawh Israeli tourism minister chuan Riyadh a tlawh a, Israel in technology, surveillance, bio-tech leh sector hrang hranga thiamna a neih te chu Arab ram ten an ngaizawng hle a ni.
Hamas political leader te khawi mektu Qatar tih loh zawng Gulf Arab ruler te chuan Palestinian leadership a inbeihna awm reng leh corrupt bawk si chu an hne a ni. Palestinian mi pangngai te kum 75 ram pawh nei mumal lova awm te an lainat rualin Israel chu ensan tur chuan a pawimawh lutuk an ti thung a, chuvangin inzawmna pangngai neihpui an thlang a ni.
Tun thleng pawhin Arab-Israel inzawmna chu a la chhe lo va, mahse, derthawngah a awm tawh thung.
Netanyahu sorkar chetlak dan chu self-defence piah lam niah ngaiin tunah chuan helai region indona nasa zawka hnuk lut theiah an ngai a, extremist narratives te online lamah a lar zual bawk.
Arab leh Muslim leader te chuan UN Security Council chu Israelm in Gaza a runnaah hlawhchham Thakah an ngai bawk a. America-in inkahhai a duh lo bur chuan US zawmpui ram te a tihnual nasa hle bawk.
Washington leh oil lama hausa Gulf Arab te inlaichinna hi kum 1945 daih tawh indo lai aTanga inTan tawh niin Red Sea a US warship-ah khatih laia US president Roosevelt leh modern Saudi Arabia dintu King Abdulaziz te inhmuh dunna in a thlena ni a. Tun thelngin US chuan Saudi leh Guld Arab defence leh security thila an mamawh chu a la pe zel a ni.
Mahse thil a inthlak danglam tial tial a. Obama administration in ‘pivot to Asia’ a kalpui aTang khan Gulf ramah chuan US-in a ngaihsak lutuk tawh lo Tan tia ngaihdan a awm tawh a ni. Chutihl aiin Moscow leh Beijing boruak a lian tial tial thung a. Tun hnai lawkah pawh China chuan Iran leh Saudi Arabia te a kawm ngeih thar a. President Putin chuan Syria President Assad a thlawp tlat avangin Arab leader te thlawp a hlawh phah bawk a. Kum 2011 a Cairo a Tahrir Square a mipui thinrim punkhawm khan Washington in Egypt President Mubarak a thlawpna a hnuhnawh nghal nen khan an khaikhin tlat bawk.
West te chuan Middle East ah Thian an hloh ta tihna a la ni chuang lo va. Mahse, Arab allies te chuan Washington nen an inkarah thinrim Tawngkam baka thui kal an la duh hek lo. Mahse, an ngaihdan ngaih pawimawh an ngiat a, Gaza-a tharumthawhna chu tihtawp nghal an duh bawk thung.

Israel in Al Shifa luhchhuah tum
Israel sipaite chuan Nilaini khan Palestinian Hamas militant te chu Al Shifa Hospital-ah an inkulh tiin luhchhuah tumin an bei Tan a. Al Shifa hi Gaza-a damdawi in lian ber niin Israel chuan Hamas te chu inpe vek turin a ngen a ni.
Gaza health Ministry thupuangtu chuan Israel official ten Shifa hospital complex chu an luhchhuah tur thu an hrilh lawk tiin a sawi a.
Dr. Munir al-Bursh, director-general of the Gaza Health Ministry chuan Israel sipai te chuan medical complex khawthlang lam pang aTangin an bei Tan tiin a sawi a.
Al Shifa hi Gaza beihnaa khawvelin a thlir Thup niin a chhan ber pawh a chhunga dam lo leh civilian tlankhawmte dinhmun a chhe takzet tia sawi vang a ni.
Israel Defence Forces (IDF) chuan, “Intelligence information kan neih aTangin leh tihmakmawh a nih avangin IDF forces te chuan Shifa Hospital a Hamas te luhchhuah tumin a bei a ni,” a ti a.
“IDF force zingah hian medical team te leh Arabic Tawng thiam te an tel a, he complex luhchhuah a nih theih nan hian training hranpa la an ni a, civilian te tihnat loh chu tum ber a ni,” a ti bawk.
Israel chuan Hamas te chuan Al Shifa damdawi in hnuaiah command centre a nei a ti bawk a, hospital leh leiverh te chu a military operation thup nana a hman niin Israel mitang te pawh chutah chuan a dah an ti bawk a, Hamas erawhin Israel puhna chu a hnawl thung.
Israel sipai leh Hamas fighters te chu tun hnai ni 10 chhung vel chu Gaza city-a Al Shifa damdawi in leh a chhehvelah kawtthlerah an inbei tawh a ni.
Israel chuan October 7 a Hamas tena Israel ram chhunga Israeli 1,200 chuang thata mitang 240 an lak hnuah Hamas te chu chhut chimih a intiam a ni.
Hetih lai hian Hamas te chuan Al Shifa chhungah damlo 650 leh civilian 5,000 aTanga 7,000 vel an tang mek an ti ve thung a. Tui leh ei tur te nei tawh lovin damlo enkawlna tura electricity mamawh te pawh fuel an neih loh avangin harsatna turu tak an tawk mek an ti ve thung.
Hetih lai hian Israel-in Shifa hospital a beih chuan international law a medical facility te beih a khap chu a bawhchhe dawn tihna a ni tiin UN human rights officials te chuan ans awi a.
Hospital-te chu international humanitarian law-ah humhalh tlat a ni a. Mahse, Shifa chu Hamas ten remchangah an hmang tlat tia puhna a awm tho avangin chu chu international law bawhchhiatna tho a ni bawk si tiin UN officials te chuan an sawi bawk a.
International law hnuaiah medical unit te inphen nana hman te chu khap bur a ni tlat bawk.
Omar Shakir, Israel and Palestine director for Human Rights Watch chuan Israel-in Al Shifa a luhchhuah dawn a nih pawhin international law hnuaiah hriattir lawkna a pek a ngai a, tichuan civilian ten hmun him an pan thei dawn a ni tih a ni a.
Israel chuan Gaza thuneitute hnenah a hma darkar 12-ah damdawi in an luhchhuah tur thu a hrilh lawk tawh tiin a sawi bawk.

Exit mobile version