Site icon The Aizawl Post

AWRAWL CHHUAH VE THEI LOTE ‘AW’

Jeremy M. Pudaite
Project Coordinator,
Project – How Are You (HAY), Cod Nerc
7640939065

Zing dar 6 atanga dar 7 inkarah Bazarpui chhehvela i kal chuan, putar kum 70/75 bawr vel, kuhva zuar kual thin i hmu ang. “Kuhva min leisak ve rawh u” ti chung zelin, tha khur der derin mi khawngaihna an dil kual thin. Hetianga vak kual thin hi putar pathum pali vel an awm. Mi thenkhat chuan an lainat em avangin an kuhva zawrh leisak kher loin an thingpui inna tur pocket money an lo pe a. An lawm thiam thei hle.
Heng kan pute chhungkaw dinhmun leh inrelbawl dan hi hriatpui lo mah ila, heti ngawt lo deuh hian thil hi kal thei se a duhawm ngawt mai. Tar kun khup bih, zang kul vek tawh, mit khaw hmuh fiah lo leh beng ri hriatna tha tawh bawk si lo te’n tha khur beuh beuh chunga kawla ni chhuak chhiara hna an thawh a la tul tlat chhan hi ngaihtuah tlan a, siamthat ngai siamthaa chinfel theih a va chakawm tehlul em! Khawlaiah an tlusual palh thei a, motor-in a lo su palh thei. Taksa chauh luat avangin an tlu hlum der thei bawk. Tu mawh nge ni ta ang ? Ngawi renga chak lo tak chunga hnathawktute aw hi kan ngaihthlak a va hun ta em!
Pawnlang taka thlir chuan kan Mizo khawtlang nun, chhungkaw inrelbawlna leh kohhran huangte chen hian nuam tak angin a lang a. Dik leh fel thlup, inpawh leh inngaihsaktawn tak angin kan lang a. Hnam hlim thei tak kan ni pawhin a hriat thin. Nimahse, Mizoram zimte, he lehkhabu tereuhte pawh hi han keu niap niap chuan chhungrilah kan lo damlo a, kan lo inhmangaih tawk lo a, kan lo inngaihsak lo ve hle a ni tih thu hi chhiar tur leh hmuh tur a lo tam ve tawh mang e. Nupa inthen avanga fahrah tam zia leh an khawvel nun khawhar zia chu nakina ziahah la khek ta ila, tar leh upa, an tu leh fa ten an ngaihsak hauh lohte khawvel hi i han thlirpui hmasa teh ang.
Kum 2005 khan NGO pakhat Cod Nerc chu lo dingin, kil hrang hrangah vantlang rawngbawl hna an rawn thawk chho a. Kuthnathawktu, dinhmun harsa taka ding te’n leirem an rah theihna turin tha an thawh nasa hle. He pawl hnuaiah hian kum 2018 atang khan ‘Project- How Are You ( HAY)’ chu bultan a rawn ni chho leh a. He project-in a tum ber chu Aizawl khawpui huamchhunga chhungkua leh mimal harsatna tawk, dinhmun tleu, mi rethei leh chhumchhiate awmze nei zawk leh daihrei zawk tura tanpui leh an harsatna zualpui sutkianpui tura hmalak a ni.
He ‘Project- How Are You’ atang hian Aizawl khawpuia mi harsate, a bikin tar leh upate dinhmun hi chiang zawkin kan han hre zel a. Hnam hlim thei kan nihna phena kan nihna chiang zawk pawh kan hre fiah kuar kuar mai. Thalai lehkhathiam kan pung zel a. Incheina mawi leh thar ber berte inbeli kawtthler kan mawi a. Intihsiakna changkang hmangin inel a ni thei e. Hetih mek lai hian, kan nu leh pa, kan pi leh pute hian kan lakah beisei an nei ngam lo tial tial si em ? Kan thiamna leh theihnate hian pitar putarte khawhar a hnem zo ve em le?
Aizawl veng pakhatah chuan pitar leh a tunu an khawsa a. Pitar chuan a tunu chu a duat em em a. A len chhuah changte hian a rawn haw hun tur nghakhlel takin a lo thlir thin. A tunu erawh chuan pitar khawsakpui chu a ning a. Pawnlamah a hun tam zawk a hmang thin. A pi tar chawmna (old age pension) chu la chhuakin, dik lo takin ama duhdanin a lo hmang thin. Veng pakhatah chuan pitar leh a fapa an awm a. Chu pitar chu kum 80 dawn a ni tawh. A fapa lah ruihhlo ngawlvei a ni si a. A nu chuan zak leh inthlahrung chung chungin mi in leh dawrah tanpuina a dil kual thin. Tichuan, mi pawisa pek tlingkhawm chu an ei ber a ni tawh mai. An harsatna hre chang lek loin a fapa chuan a nu pitar chu ruihhlo tihna tur pawisa a dil fo a. A nuin a pek phal loh chuan kut a thlak zui mai thin. Veng pakhat dang lehah chuan pitar leh a fapa hi mi in luahin an khawsa ve naw naw a. A fapa chuan nupui a han nei a. Chu a nupui chuan a pasal nu pitar chu a ngai thei tlat lo mai. A tawpah chuan an indansan ta nge nge a. Tichuan, pitar kum 80 dawn tawh tan chuan in luah man tuak ngaihna a awm ta lo a, ei leh in pawh ngaihtuah ngaihna a awm lo. Thisena an zawmpui pawh ni lo, mi inphalte’n an inhnuaiah rangva in an khawrsak ta ringawt a. Khawngaih thilthlawnpek ringin tun thlengin chu inah chuan mahniin a khawsa zui ta a ni. Tin, Aizawl veng pakhatah hian putar kum 75 mi chuan a tute pahnih sikul kal lai enkawlin, bazara thil zuar kualin a chawm mek bawk.
A chunga kan sawi takte khi a tak ngeia thil thleng mek, mi nawlpuiin kan ngaihven loh leh kan hriatpui loh, awrawl chhuaha au chhuak ve lote chanchin a ni a. A tak ngeia thil thleng mek a ni. Heng kan sawi lai mekte hi Aizawl huamchhunga thleng thenkhat chauh a la ni zawk a. Thingtlang kilkhawr hrut chhuak ta ila hei aia chanchin ngaihnawm loh zawk hi hriat tur a tam thei viau awm e. Kan nu leh pa, pi leh pute hi kan lakah hian engvangin nge an inthlahrun em em thin? Engvangin nge tar chak lo an nih hnu hian kan tan mi hnawksakah kan ngaih mai thin? An chak lai zawnga kan tana an chakna thahrui hmangral raih tute khan an hun hnuhnungah hian hnemtu leh thlamuantu, duat taka kuangkuahtu an hmu zo lo ang maw?
Kan project kaltlanga Aizawl suartluana hna han thawh tak tak takah chuan, kum upate chunga kan rilru puthmang herrem a tul zia hi fiah takin ka hmu thar a. An tu leh fate kianga thlamuang lo, tar chawmna in (old age home) lamah awm zawk se, an khawharna a ziaawm zawk awm mang e tihpui tur chi pawh an nawm nual mai. Pitar putar mahni chauha khawsa, eizawng tura kal chhuak thei tawh lo, natna benvawnin a tlakbuak, mi inphalte thil ei leh ina khawhar reng renga mal taka nun hmang an va tam em! An natna ni loin, an khawharna chauh pawh hi thihpui khawp hial a ni ang.
Heng kan sawi ang hmeithai leh parawl, pitar putarte zawng chhuak zelin, Project – How Are You (HAY) kaltlangin an mamawh ei leh in tur tha, damdawi, buhfai leh chawhmeh an ei chak zawngte kan han pe thin a. Mi inphalte kaltlangin, an khawhar hnemtu atan Television (TV) kan pekte pawh an awm. Thenkhat chu sorkar enkawl atan Old Age Home lama kan dah luh te pawh an awm a. Mahni inchhungkhura la chechang thei deuh turte chu ar vulha eizawnna bul kan tanpui te pawh an awm bawk. La phiar lama tui te, puantaha eizawngte chenin, an thiamna leh tui zawng, an mamawh ang zelin hma kan lakpui ve mek ni.
Kan la dam ve zel te a nih chuan, kum upat, pitar putar nih hi khel lova kan la hmabak, kan nuna thleng ngei ngei tur a ni a. Tuna kan pi leh pute, kan nu leh pa kum upa tawhte chunga kan rilru puthmang hi nakina kan tu leh fate’n kan chunga an rilru puthmang tur ni se kan duh ang em? Kan pi leh pute kan biak dan hi nakina min biak dan tur ni se kan duh ang em? Awrawl chhuah hauh lova khawhar lungleng taka nun hmang mekte khawharna ang hi kan chunga thleng tur ni ta se kan phur zo ang em? Pasaltha thlah hnam huaisen, doral leh sahrâng hmaa zam ngai lo Mizote hian kum upa, kan nu leh pa, pi leh pute duat thiam i zir thar leh ang u.

Exit mobile version