Site icon The Aizawl Post

CLIMATE SMART, SUSTAINABLE FARMING – 37

RK Dawla
Mb 9366095658
1. Favang khua kan tem tan a. Thlasik thlai tam ber tuh/phun hun a ni mêk a. Khua a la tuihul chiah loh avangin thlai chi tuh hi fimkhur a ngai thung a. Tuh thuk lutuk hian thlai chi a lâwng duh a, tun ang hunah chuan. Chuvangin, a chi pil chang changa thlai chi kui leh tuh a pawimawh e. Seedbed kan siam a nih pawhin, hmun thawvengah a chungah net zarin, thlai chi kuina tur lai tih-pawn (raised bed) a tha ber. Seedbed tihthianghlim (sterilize) nân hian thil tam tak a hman theih a. Polythene dum hmanga chawlhkar khat khuh phui tlat hmasak kha a tha hle a. Compost nei tân, compost leh lei chunglang chawhpawlh kha seedbed sterilize nân a tha êm êm bawk. Chutih laiin thlai lian tham deuh chu a chi kha thlan thianghlim (segregate) hmasak a pawimawh bawk. Bean leh behlawi lam chite hi an chi a lian tham a, a chi dik hlel/natna kai lai paih fai a pawimawh e. Bean leh behlawi variety tam berah hi chuan, a chi pum tha leh him tha hi a pawimawh hle a. Bean/behlawi raha pân senduk awm thin hi bacterial blight a ni a. Hei hi bean/behlawi chi atangin a inthlahchhawng awlsam êm êm a. Invenna hmasa ber chu a chi sâwng leh pân thlan chhuah a, tuh tel ve loh kha a ni. Farmer changkang leh thlir thui deuhte chuan, a chi chhuah tur hrim hrim hi a hrana chingin, thlai dang nena an inthlahpawlh loh nân greenhouse chhungah te, open air-ah pawh net hmanga hung te an lo ti thin. Hralh tura kan lawh bâng a chi atâna kan hmang naràn ngawt ai chuan, class sâng hlei tak a ni.
2. Farmer tam ber hian chawpchilh ang reng takin thlai chi kan tuhin thlai tiak kan phun fo thin a. Kan tuh to hnu-ah leh kan phun nun ngheh hnu-ah leitha pêk kan uar tlangpui thin. A bikin organic farming-ah phei chuan, leilunga leitha lo dah lâwk a, chumi hnu-a thlai phun/tuh kha a fuh zawk êm êm. Leithate kha lei mûr nen lo inman nghet tawh sela, chumi hnua thlai phun/tuh kha chuan, thlaiin a chhawrbâwk nghal awlsam. Biofungicide lar lak, Trichoderma (viride/harzianum) phei hi chu thlai tuh/phun hmain leilungah lo dah lâwk ngei ngei tur zawk a ni. Compost hmanga thlai kan enkawl dawn a nih phei chuan, thlai phun/tuh hmain chawlhkar khat tal leiah compost khan hna lo thawk sela. Compost-a hrik tangkaite khan thlai tâna hrik hlauhawm, lei mûra lo awmte kha a eiral a. Thlai tona/thanna turin leilung a lo buatsaih fel thin. Tin, compost/vermicompost kan hman reng rengin direct nisa leh ruahsur lakah venhim tur a ni. A chhan chu hrik nung tam tak awmna a ni a. Khang hrik nung tangkaite kha nisa leh ruahsur hian an tikhawlo thei a. Lei vûng emaw thil ro hmanga vengin, mulch hnan ngei ngei tur a ni e.
3. Khua a favang tan a, sik leh sa uchuak a nêm tan a. Ram luma kan ngah êm êm – HNIM tam lai a ni mêk a. Pangpar leh thlai tâna leitha number 1 (compost) siam hunlai tak a ni. Tunah hian hnim leh hnahthel mai ni lo, kan hmanraw remchang neih ang angte hmanga compost quality tak siam kha training buatsaihin kan kalpui mêk a. Training mode atân hian WhatsApp group kan hmang a, zan lamah lesson kan update thin. Hnathawh paha lehkha zir theihna remchang a ni a. Mizorama compost tha ber hi kan siam thei a, a siam dan leh background science kha training-ah hian kan inzirtir e. Training duh emaw hrechiang duh tân 9366095658-ah hian min rawn call or whatsapp dawn nia. Vai leitha tel lo hian thlai kan thar thei a, leilung tlo leh daihrei zawk compost hmang hian kan siam thei êm êm e.

Exit mobile version