Rajya Sabha rorelnaah poetry in hmun a luah thuk hle a. Congress boss Mallikarjun Kharge chuan Kabir poem lar tak ‘kaal kare so aaj kar’ chu Bharatiya Janata Party tena women’s reservation bill kalpui tum an tihkhawtlai avanga beih nan a hmang a ni.
Kharge chuan sorkar chu bill chu pawm fel vata Lower House leh state legislature a hmeichhia tena 33 percent seat kum 2024 atanga an hauh theihna tura hma la turin a ngen a. Tun dinhmunah chuan centre chuan reservation chu census leh delimitation neih zawh hnuah kalpui tur tiin kum 2029 hnuah chauh hman theih a ni ang a ti.
“He bill amendment siam hi a harsa lo. Sorkar hian tunah in ti thei reng a, eng vangin nge kum 2031 thlenga in tihkhawtlai. Eng nge a awm zia?” tiin Kharge chuan a sawi a. “Hmeichhiate tana seat panchayat poll leh zilla panchayat poll-ahte neih theih sa reng a ni a, tunah eng vangin nge a theih loh ang?” tiin a sawi bawk.
“Vawiin hian ti rawh u….Kabir poem ka hrilh ang che u – ‘kaal kare so aaj kar, aaj kare so ab…’ (Naktuka i tih theih reng chu vawiinah ti rawh. I tih tur chu vawiinah ti rawh),” tiin a sawi.
A sawi lai hian House chu buai nuai nuaiin Rajya Sabha Chairperson Jagdeep Dhankhar chuan BJP chief JP Nadda chu chhang turin a ko nghal a ni.
Mahse, Congress leader chuan la sawi zo lo intiin sorkar chu women’s quota bill chu siamthaa tuna kalpui nghal turin a ti zui a. “Tunah in kalpui nghal a ngai a ni. vawiinah tinghal rawh u, kan inring a nia. Dan kalh a ni miah lo a nia” tiin Kharge chuan a sawi zui a ni.
An buai nuai nuai zui nghal a, Dhankhar chuan microphone chuh nghalin, “Member zahawm tak te u, Upper House, house of elders kan ni” tia sawiin BJP MP te chu thusawi turin a ngen zui a ni.
“Thil sawi chian ka duh chu BJP te hian bill tihkhawtlaia puhnaah politics-a hamthatna chan a tum hauh lo. He bill hi hmeichhiate tana kalpui kan ni a, dik taka kalpui a, constitution zui leh zawma kalpui kan duh a ni” tiin Nadda chuan a sawi bawk.
Sorkar lam chuan women’s seat reservation tihkhawtlai an kalpuina chhan chu langtlang taka thil kalpui an duh vang tiin a sawi a. Chu mi tur chuan census neih phawta delimitation panel tena party tena hmeichhe candidate te chauh an dah theihna seat an tihchian phawt a ngai a ni an ti thung.
Union Home Minister Amit Shah pawhin Lok Sabha-ah, “Delimitation Commission chu ram chhunga inthlan huaihawt nana pawimawh lutuk a ni a. Seat hmun thuma thena hmun khat reserve ngawt ila, tu nge ti ang? Keinin thutlukna siam ngawt ila, nangni opposition ten min sawisel dawn asin” tiin a sawi bawk.
Opposition te thung chuan provision siamte chu BJP tena politics lama hamthatna an chan theih nana ruahmanna tia sawiin, kumin inthlan hma ngeia vote hui nan leh chumi hnua dan anga kalpui chauh chu an tum dan a ni an ti thung.
Opposition-te chuan bill putluh hunah zawhna siamin Parliament special session kohah 2024 Lok Sabha inthlan hma lawk kherah pharh a ni an ti bawk.
Congress MP Rahul Gandhi pawhin Nilaini khan, “He bill kalpui nana delimitation thar nghah ngai tih hi a mak a. He bill hi vawiina kalpui mai theih a ni” a ti bawk.
TMC MP Derek O’Brien chuan eng vangin nge Special Session agenda thup tlat chu koh a nih tia zawhna siamin, Pathiannia all party meeting kohah pawh khan eng vangin nge Women’s Bill pharh tur chu sawi lan a nih loh tiin a sawi bawk.
“Army commando operation-ah chuan a ruk a ngai a, a ruka barakhaih ngai a ni a. Parliamentary democracy-ah chuan thawhhona tha leh inhrilhtawn a ngai zawk” tia sawiin, hetiang a ruk arala thil in tih hian democracy a khawihna a ni tiin a sawi bawk.
TMC chief leh West Bengal CM Mamata Banerjee chuan kum 1998 daih tawh khan Parliament a Women’s Reservation Bill a nawr vak tawh a, mahse, pawmin a awm lo a ti a. Banerjee chuan Bengal-a Lok Sabha seat 41% chu Bengal hmeichhiate tan a pe a, tunah hian TMC MP-a 39% te chu hmeichhia an ni tiin a sawi bawk a. “New Parliament building-ah hian hmeichhe pakhat chanchin hi sawi a ngai tlat” tiin a sawi bawk.
Women’s reservation bill sawihona nei zel

