Ayodhya-a Ram Temple ‘Pran Pratishta’ tihthianghlimna chu kum 2024 Lok Sabha inthlan hma ngeia neih a ni dawn a, Prime Minister Narendra Modi chu headline luahtu ber a ni dawn a. He hunah hian special guests 10,000 chuang an awm dawn a, international dignitaries pawh 100 chuang an tel ang.
Mahse Hindu sakhua hruaitu pawimawh ber shankaracharyas pali zingah pahnih chuan an tel dawn loh thu an sawi chiang tawh a. An tel dawn loh nachhan ber pawh kalphung zawm lo leh ‘political angle’ awm chu an duhloh vang tiin an sawi.
Odisha Puri a shankaracharyas of the Govardhana Peetha leh Uttarakhand Chamoli a Jyotir Mutt te chuan an tel loh thu an sawi chinag tawh a, sanctum sanctorum a Modi inlan tur chu an duh lo a ni. Midang pahnih Karnataka Sringeri a Sharda Petth leh Gujarat Dwarka a Sharada Peetha te chuan an tel tur thu emaw tel loh tur thu emaw an la sawi ve lo thung.
Eng pawh ni se, shankaracharyas pali zinga pahnih tel lo tur chuan opposition tena BJP te an beih theihna hun remchang siam zuiin opposition-te chuan Ayodhya Ram Temple chu BJP tena inthlanpui neih hmaa politics thila ham\hat nana lak tumah an puh a ni.
Tu te nge Shankaracharyas?
Shankaracharya hi nihna (title) niin kum zabi pariat laia Adi Shankaracharya an sect pali a dina hotu lu ber atana a ruat zel an ni a, chu chu Advaita Vedanta tradition Hinduism ah a inziak lang a ni. India ramah inzarpharhin – Uttarakhand, Gujarat, Odisha leh Karnataka te hian Vedas pali a pakhat \heuh humhim tura ngaih an ni a, Veda scripture sawifiah danah pawh thuneihna tawp neia ngaih an ni.
Eng nge an sawi?
Puri shankaracharya, Swami Nischalananda Saraswati chuan karkalta khan, “Lord Ram consecration chu zahawm taka tih tur a ni. Prime Minister chu sanctum sanctorum ah awmin idol a takw dawn a ni. Hei hian politics angle a nei a. Ka hnial lovang a, ka tel hek lovang” tiin a sawi.
Swami Saraswati pawhin a ngaihdan chuan consecration chu scriptural guidelines anga kal tur nia a ngaih thu a sawi a, chutiang anih loh chuan pathian eng ch chuaiin sual a lut thei tiin a sawi.
Sawmna a dawn ngei thu sawiin mahse a kal dawn loh thu a sawi a. “Mak ka ti lo, ka dinnah ka chiang a, ka policy leh principle thil a ni a. Ayodhya-ah te chuan ka la kal zel ang,” tiin a sawi.
Swami Avimukteshwanand, shankacharya of the Uttarakhand mutts pawhin a kal loh tur thu sawiin Ram Temple sak chu Hindu religion Sanatan Dharma tana ‘hnehna’ a ni lo tiin BJP te sawi dan lo ang takin a sawi bawk a.
“A hma pawhin Ayodhya-in Ram Mandir a nei tawh. He temple hi thilpek emaw Hindu sakhua tana hnehna pawh a ni lo” tia sawiin, “Kan ramah bawng talh tihtawp a nih hunah phur takin ka kal chauh ang” tiin a sawi.
Shankaracharyas ngawi reng te
Shankaracharya pahnih dang – Shankaracharya Bharati Teerth of the Sringeri mutt leh Shankaracharya Sadanand Saraswati of the Sharda Peeth, Dwarka Prime Minister home state Gujarat a mi te chu la ngawi rengin an tel dawn leh tel dawn loh an la sawi ve lo.
An pahnih hian thuchhuah erawh siam tawhin January 22 event neih tur chu ‘Sanatan Dharma zuitu tinte tan lawmna’ ti anga an sawi ni awm taka thu thehdarh chu a dik lo an ti a, mahse, an kal dawn leh dawn loh engmah an sawi lo.
“Propaganda dik lo thehdarh a ni a. Mi tute pawh official website leh social media platform official a dah te chauh ring turin kan ngen che u a ni,” tiin Sringeri mutt chuan a sawi a. Dwarka Sharda Peeth pawhin dik lo taka an sawi ang awm taka thehdrh a ni a ti a “Kan duh ber chu Pran Pratishta programme chu Vedas leh scripture duhdan angin kal se tih a ni,” tiin a sawi.
Mahse Acharya Satyendra Das, Shri Janmabhoomi Terth Kshetra chief priest thung chuan ‘Engkim shastras in a sawi ang vekin tih a ni’ tiin ANI-in an kawmnaah a sawi thung.
Shankaracharyas avanga politics a inbeihna
Congress leader Mallikarjun Kharge, Sonia Gandhi, leh Adhir Ranjan Chowdhury tena Ram Temple consecration a tel tura sawmna chu politics leh sakhuana chawhpawlh an duh lo tia an hnawl veleh BJP te chuan na taka Congress te beiin ‘anti-Hindu’ an tizui a, tunah erawh shankaracharyas te pawhin an hnawlna chuan Congress te hnarna dinhmun a sawh nghet ta thung.
Opposition party leh shankaracharyas pahnih tena sawmna an hnawlna chhan ber chu temple chu sak zawh fel a la ni lo nasa tih niin chu chu Hindu puithiam te ngaihdan chuan temple sak zawh loh chu hlan thianghlim theih a ni lo an ti a. Hei bakah hian shankaracharyas te chuan January 22 chu ni duhawm a ni lo an ti niin media report-in a tarlang bawk.
“He event an politicised hnuah kan shankaracharyas min kaihruaitute chuan an tel loh tur thu an sawi a ni. Shankaracharyas te an tel duh lo a nih chuan pawimawhna a awm a ni mai,” tiin Rajasthan CM hlui Ashok Gehlot chuan a sawi.
Aam Aadmi Party leader leh Delhi Minister Saurabh Bharadwaj pawhin BJP te chu India ram chu sakhuana thila \hendarh tumah a puh a. “Shankaracharyas ten Pran Pratishtha chu temple sak zawh a la nih loh avangin kalpui theih a ni lo an ti a. Sakhuana event a nih loh chuan political event a ni mai,” tiin a sawi bawk.
He thilah hian BJP senior leader ten ngawih an chuh tlat thung a. Mahse, Union Minister Narayan Rane chuan kar kalta Inrinni khan shankaracharyas te chu Ram Temple event sawisel ai chuan malsawm zawk turin a ngen thung a.
“Tuma tih theih loh kha Modi, BJP ten hma lain temple sak a ni. An sawisel dawn nge mal an sawm dawn? Shankaracharyas te hian politics mitin Modi, BJP te hi an en em ni?” tia sawiin, “Shankaracharyas te hian Hinduism a an contribution sawifiah se la,” tiin a sawi bawk.