Zion Lalremruata
Mi thenkhat chuan kan la hre mai thei e tuna Sawrkarna siam mektu MNF-in kum 2018-a hnehna a chan hnu lawk khan Mizorama Political Party lian tak President chuan, “MNF Sawrkar hi Ni tha lo hnuaia Sawrkarna chelh tura chung lam ruat an ni”, tih kha an Party office-ah a sawi a. Zawlnei ni hauh si loah chuan khami tuma a thusawi ang ngeiin tun hma lama kan hriat ngai reng reng loh harsatna leh buaina rapthlak tak hnuaiah MNF Sawrkar siam chu a kal chho mek a, tunah phei chuan MLA General Election chu kar lovah kan thleng leh mai dawn a ni ta reng mai!
Sawrkar tharah Pu Zoramthanga Chief Minister leh a hoten bul an han tan dawn chauh a, Hripui rapthlak tak mai Covid-19 chu khawvel pumah a han leng a. He Covid-19 hi mi thenkhatten sawi nep han tum viau mah se khawvel economy a sawp dan chu kan hre theuh awm e; tin, kan state-ah ngei pawh nghawng a neih thuizia hretute chu Mizoram mipuite kan ni.
Mizoramin tha tawpa Covid-19 a hmachhawn mek laiin kan ram thenawm Burma buaina avangin raltlan tam takin kan ramah himna zawngin an lo tlan lut a. Burma atanga kan unau mangangte chhawmdawlna pe hian Zoram dung leh vangah keini pawh chhum lo chat loin kan zin kual reng a; khaw tam zawk phei chuan an khaw chhungah ringawt pawh din an han phal lo thin te leh chakkhai mamawh lei tur a vanzia thin te kha mit thlaah a la cham reng mai, khang khaw ho kha an dinhmun han thlirpui chuan hriatthiam theih mai chu an ni hlawm a, mahse, a taka han tawn ralah chuan a hrehawm ngat ngat hle a ni.
Hetiang khawpa Mizoram kan buai mek laiin Assam Chief Minister Himanta Biswa Sharma leh a hote chuan fin kherek chhuahin kan ram kil hrang hrangah suahsual rawng an lo bawl a, a bak chu sawi thui lo mai ila, Assam lam hian mihring nunna pasarih lai chanin keini lam chu Pathian zarah nunna chan kan awm lo a nih kha.
Ni |ha lo Hnuaia Sawrkar tih takah boruak pangngai kan hip chho dawn chauh emaw kan tih laiin kan unaupuite chenna Bangladesh leh Manipur-ah buaina lian tham tak chhuakin, sa himna zawngin Mizoramah sing chuang an lo raltlan leh a, vawiin thlengin buaina lian tak hnuaiah Sawrkar chu a la kal zel chu a nih hi.
Bible-a Thuhriltu 1:11 ah chuan, “Tun hma thil tu man an hre reng lo va.Nakinah pawh tunlai thil hi an hre reng lo vang”, tih ziak kan hmuh angin thil hi kan theihnghilh zung zung mai a; hei hian thatna nei mahse thil tam takah chuan a tha lo tak zet a ni. Thawkkhat laia pawl pawimawh tak mai PRISM ten ‘Mizoram Watch’ an buatsaih lai khan AMFU aiawhin ka tel fo thin a, anni khan taima takin Mizoram tan rilru leh tha sengin Mizoram tan hma an la thin a; an program-a tel pawh kha a manhla hle a ni. Anniho khan thil kal tawhte leh thleng mekte zir chiangin kha ta an thil hmuh kha kan chai ho thin kha a ni a, Mizoram sum eiruk tur tam tak pawh an hnuk kir ngeiin a rinawm a ni. Tun hnai chho ah hian ka phak tawkin ka tuina lam Department te hnathawh ho zir chiangin RTI hmang ten zawhna ka zawt fo va. Ka tawn hriat ngei atangin Mizoram Sawrkar hmalaknate i lo bih chiang dawn teh ang.(Mi thiam zawkte cho chhuahnan hrim hrim pawh)
Rural Development Department: Thingtlang mipui tam zawkten kan chhawr tangkai em em Ni Za (MGNREGA) inhlawhna chu rin phak bakin thawh a ni a, he Ni |ha lo Sawrkar hnuaiah hian India state zingah pawh tun sawrkar hnuaiah hian state ti tha zual Pangana(5-na) aia hniamah kan state hi a awm ngai lo a ni. Shyama Prasad Mukherji Rurban Mission scheme-ah pawh Pahnihna(2-na) hial Mizoramin a ni pha hi thil namai lo tak a ni, Rural Development Department hmalakna tha tak tak Mizoram kil tinah kan hmuh phah a ni. Tun hnai lawk khan Puducherry Rural Development Minister AK Sai J Saravanan Kumara chuan Mizorama Ni Za(100) inhlawhna kalpui dan zirchiang turin Mizoramah a rawn zin vang vang a, an sawi danin Puducherry state-ah chuan Ni Za inhlawhna hi 20% bak an thawk hman lo a ni awm e nimahsela, kan state-ah erawh 90% kan pel zel a ni si a; hei hi thil chhinchhiahtlak tak a ni. Hetiang ang hun harsa kara Minister-in zir mi tak leh chak Pu Lalruatkima leh a hote kan nei hi a lawmawm tak zet a ni.
Agriculture and allied Department: Agricuture Department, Mizoram chuan Outlook Tech Summit and Swaraj Awards ah Outstanding North East State in the field of Agricuture chawimawina chu September 14, 2022 khan Pu C.Lalrinsanga Minister Agricuture Deptt etc.. chuan Union Angriculture Minister Pu Narendra Singh Tomara hnen atangin a dawng a. Tin, Mizoram hian kum 2021 khan ram pum Good Governance Index-ah Agricuture and Allied Sector in Hill States Category ah lawmman Pakhatna(1-na) hial a lo dawng tawh bawk a ni. Hetiang lawmman la thei khawpa Agriculture and allied Department te an awm hi thil lawmawm tak niin, an awm mai mai lo tih a lang chiang hle a ni. |hangkhat lian aia rei mah All Mizoram Farmers’Union (AMFU)-a lo tal tawh ka nih vangin Agriculture and Allied Department te hnathawh hi ka phak tawkah ka ngaihven ve thin a, a changin Minister hi program pawimawhah ka zui ve leh bauh thin a. Heng atang hian kan Minister vision te pawh hmu pha vein ka inhria a ni. Farmers Producer Organisation (FPO) kal tlanga kuthnathawktute thawh ho na tur kalpui chhoh mekte leh ramngaw leh nungcha te humhalh chunga hmalak mek te hi kan ram tan thil tha tak ala ni ngei ang.
Sawi tur a tam, sawi sen a ni dawn lo; thil lawmawm em em mai pakhat chu kuthnathawktuten an thawh rah an seng ngei theihna tur Agriculture Produce and Market Committee(APMC) hman chhoh mai theih tura peih a ni dawn ta hi a ni. (He Agri Marketing System APMC/APLM demand hian 28.09.2018 khan Aizawlah kawng kan lo zawh hrep tawh nghe nghe.)
Pu C.Lalrinsanga fakawm ka tihna riau chu amah mamawhtu kuthnathawktute tan a kun hniam bakah an huan lo ramah a taka a luh chhuah peih hi a ni. A hun chiah ka hre ta lo Assembly Session-ah Pu KT.Rokhawa opposition party amiin Agriculture Minister chunga a lawmzia a sawi khan a ti chiang ber awm e.
Mizoramin hun harsa kan pal chho kan tih rual hian kawng leh lamah kuthnathawktute pawn tan an la a, tunhma zawng aiin thlai thar lamah pawh hma kan sawn nasa hle a ni, entirnan Horticulture Department in Tomato lama hma a lak te hi hmuhnawm tham a tling a ni. Hun khirh tak hnuaiah kan sawrkarin hma a lakna hi sawi kim harsa tak a ni awm e, Covid -19 vanga nunna chan tlem ber kan ni te leh ni tina kan mamawh buhfai leh LPG(Gas) hnianghnar taka kan hmu thei rengte hi Pathian leh kan ram hruaitu leh sawrkar hnathawkte vang kan ti lo thei lovang.
Thil pakhat kan hriat reng ngai chu Chief Minister Pu Zoramthanga’n a thawhpuite zalenna zau tak a pe hi a ni. Sum chungchang pawh hi tun hnai chhoa harsa mai kan ni lo, sawrkar liam taah pawh khan K.Deposit a lar viau kha maw.
A tawp berah chuan Ni |ha lo Sawrkar hnuaiah hian kan ram hruaitute hian theihtawp an chhuah a; kan hma lawkah ni tha zawk a lo la thleng ngei dawn a, chumi huna kan ram enkawl turin tuna mite aia tha hi tu nge awm chuang le? Ruah hi a sur reng dawn lo ban hun a la nei dawn..