Delhi Environment Minister Gopal Rai chuan pollution nasa lutuk tihziaawm theih nan national capital chuan artificial rain surtir a tum dawn tiin a sawi.
Hei mai bakah hian minister chuan vehicle rationing scheme chu kalpui an tum thu sawiin Supreme Court hnenah an thehluh tawh thu leh remtihna an nghah mek thu a sawi bawk.
Rai chuan IIT Kanpur a mithiam te nen ruahsur tir theihnana cloud seeding chungchangah inhmuha sawihona an neih thu a sawi a. Delhi srokar chuan IIT Kanpur atangin detailed proposal dawngin chu chu Supreme Court ah thehluh a ni dawn a ni. Ruahman ang chuan November 20-21 ah chhum a tam dawna ngaih niin remtihna pek a nih chuan he mi ni vek hian kalpui theih a nih beisei a ni bawk.
Lieutenant Governor Vinai Kumar Saxena pawhin X ah IIT Kanpur mithiamte nena an inhmuh chungchang a tarlang bawk a. Cloud seeding chungchangah CCI&IIT, Kanpur aiawhte nen sawihona kan nei a, air pollution nasa tihziaawm nan artificial rain sur tir kan tum a ni. An technology that leh that loh tur te kan ngaihtuah a, rawtna thehlut turin kan ti, tiin a sawi bawk.
“Kan hmanrua mamawh te kan nei vek tawh a. Thlawhna kan nei a, clouding seething bungrua te pawh kan nei bawk a, kan team ten chhum awm dan an enfiah reng bawk,” tiin Professor Sachchida Nand Tripathi, member, steering and monitoring committee, National Clean Air Programme, IIT Kanpur chuan a sawi.
Zirtawpni khan he ruahmanna hi Delhi sorkar chuan Supreme Court hnenah thlenin apex court kaltlangin Centre pawh thlawp turin a ngen bawk a. Cloud seeding hi India ram hmun dangah Maharashtra angah te pawh lo enchhin tawh a ni.
India tan thil thar a ni lo va – Karnataka, Andra Pradesh leh Maharashtra ah te pawh experiment lo neih fe tawh niin mahse chungte chu khawkheng tihziaawm nan veka tih a ni thung a. Tun hi thlasik laia neih tum khatna tur a ni thung.
“Chhum a tam tawk a nih chuan kalpui ngei kan tum ang,” tiin Ministry of Environment, Forests and Climate Change Secretary C.K. Mishra chuan a sawi.
Tun hma pawhin hlawhtling takin tum 30 vel lo kalpui tawh nia sawi a ni bawk a. Mahse, football field tia velah chuan hlawhtlinpui mai theih a nih laiin Delhi ang khawpui lian lutukah chuan a harsa mai thei tih a ni bawk.
Hei bakah hian Delhi sorkar chuan vehicle intlanchhawk vehicle ration scheme or odd-even scheme te kalpui a nih tur thu a lo puang tawh bawk a.
Rai chuan AAP sorkar chuan Energy Policy Institute of the University of Chicago leh Delhi Technical University tena he mi chungchanga scheme an siam te chu an thehlut bawk.
Supreme Court chuan pollution dinhmun chu uluk taka enfiahna nei rengin hmalakna hrang hrang pawh a nei tawh a. Thawhlehni khan court chuan Delhi sorkarin car rationing scheme a kalpui tum danah zawhna a lo nei tawh bawk a. Court chuan Delhi sorkar chu tuna tihnghal mai theih leh short-term solution ngaihtuah turin a lo ti tawh bawk.
Dr. Anant Sudarshan, a Non-Resident Visiting Scholar, Energy Policy Institute, University of Chicago (EPIC) chuan, “Kan zirchianna atangin January thlaa odd-even kalpui lai khan pollution chu chhun lamah NCR region-ah odd-even kalpui lohna aiin 14% lawihin a tlahniam a ni. Mahse, tuna pollution tam ber te hi chu vehicles ni lovin crop burning-in a thlen a nih avangin November thlaah chuan odd-even atanga percentage tihhniam chu a beiseiawm loh thung. Crop burning loh lai chuan vehicle tlan tihtlem chuan awmzia a nei khawp ang,” tiin a sawi a.
Odd-even scheme hmang hian vehicle te chu an registration number tawp ber milin intlanchhawka siam a ni a. Odd days ah chuan license plate a 1,3,5,7 leh 9 te chu an tlan phal a ni a, even days ah 0,2,4,6 leh 8 te chu an tlan phalsak an ni thung.
Hetih lai hian Delhi air quality chuan chhiat lam pan zelin Thawhlehnia ‘very poor’ category atangin ‘severe’ category-ah a inhlangkai tawh a, air quality index (AQI) chu 426 lawih a ni tawh bawk.
Get real time updates directly on you device, subscribe now.
Prev Post