Upa te hnên thleng phâk Consumer right Plus Tlar khatin hna a thawk!

Lallunghnema
Charity Lodge
Cont: 9862288182

Consumer-te dikna leh chanvo, zalenna leh chanpual sawiin ka ziak mawlh mawlh a. Beisei pha lo karah hnûhnâng erawh hmuh tur a la awm zel a. Kil hrang hrang a\angin fuih phurtu ka nei thar zel a. Chona nasa tak min pe a ni. Ka lawm hle.
Consumer Zoram khawvel din tuma kan beihna kawngah hian tawn hriat chi hrang hrang ka nei a. Lâwmna tam tak kârah hrehawm tihna eng emaw zat ka nei a. Ka thil tawn leh hriat te hi ziak vek dawn ila, lehkha phêk za tam tak hman a ngai ngei ang. Chutih lai kârah chuan nuihna tur eng emaw zat ka tawng bawk a ni. Mî peih loh, mî buaipui duh loh han \ulpui tak chiam chu tiin ka inzawt lêt fo! Mahse, ka inchhir lêm lo, ka ti zel bawk ang.
Hmanni lawk khan Pisa pakhatah hian Consumer-te Zalenna bu kengin ka lêng lût a. A hma lama kan titina êng atang khan, he ka lehkhabu ziah hnuhnung ber la ni rih, bu engemaw zat min lo chansak ve beiseia lût chhuak chu ka ni a. Mahse beisei loh leh rin loh lamah thil a rawn inher ta tlat a. He Pisaa thawktute chuan, chu ka lehkhabu chu bu khat (1) lei turin thutlukna an siam ta a. Ka gpay-na phone number te chu min laksakin receipt pe turin min ti ta a. Khatia bu hnih/thum tal min lo leisak ka beisei laia bu 1 (khat) chauh min lo leisak chu mak ka ti ta hle mai a; present law law mai chi a ni ang a, tiin ka haw kawngah chuan ka inngaihtuah ta hial a. He Pisa hian tun hma khan Consumer Right lehkhabu ka ziakte chu min lo leisak nual tawh a. Lâwm pawh ka lâwm \hin viau a ni. Mahse, khatia bu khat lâwng min han chansak kha ka tha a na ve deuh a ni ang, ngaihtuahna thui tak ka neih phah ta reng a ni.
Kum 15 chuang fe liam taah pawh khan Department pakhat Director chuan (bu 5 vel min lo leisak tur a ka beisei viau laiin) bu khat min leisak tawh bawk a. Nuih zatah ka la ta mai mai tawh bawk a! He Director hian khatia lawm taka bu khat min leisak tura thutlukna a siam kha ti\ha te chu a inti viauvin a hmel a\ang khan ka hmu thei mai a. Kei erawh ka lâwm lêm lo. Ka ti laklawh a, ka leitir ta tho a ni. Bu khat akar, ani hotupa chuan order a tichhuak ta dah a! Chu achhapah, kum chanve hnuah order chu ka hmu chauh va. Bu khat lei kawng a thui hle mai! Director pakhat erawh chuan bu eng emaw zat min leisak a. Kan mamawh bakah kan puih theihna che, tiin phur leh lawm takin min lo leisak thung a ni si a. Kei hi sum paia pachhe viau e ti lovin ka lehkhabu ziak te hi an chhiara, an lo \angkaipui dawn phawt chuan ka present zel mai bawk a. Hei hi ka policy a ni. A chang chuan ka ui deuh \hin. Dâk (Postal Department) kal tlangin ka thawn \hin bawk. Mi dang tih dan a nih pawh ka hre lêm lo. Nei hlei lo, nghei hlei lo, ka ni ve ringawt. Mahse, ka zak lova, ka uang chuang hek lo. Uan a chapopui chi a ni lo reng a !
Tunah hian Consumer Awareness Programme hâk kan zauh ta zel a. Tun hnaiah \halaiho zingah Consumer Right kan sawi nasa viau mai. Chutih rualin dawrkai leh bazar sa zuartute hnen thlengin Consumer Right kan tlangaupuiin kan sawi \hin ta bawk a ni.
Hmanni lawk khan Mizo Upa Pawl Headquarters Office Puiah Consumer thliin min lên lut a. He Pisa Pui-ah hian kan MUP hotu lû te chu an lo awm nual a. A hmâ nî khan ka lo tei lût zawk tawh bawk a ni. Hemi \um hian kan General Secretary nen kan inkâwm a. Consumer-te Dikna leh Chanvo chungchâng kan ti ti nual a ni. Tichuan, a tûk lawkah chuan ka sawi mêk ang hian he Pisa puiah hian ka lêng lût leh a. Thingpui min lo intir a. Headquarters President, General Secretary, Assistant General Secretary – te, MUP Tlangau Editor-te chu an lo awm hlawm a. Ka hna ber a ni bawk a, tih rilru pu chungin Consumer right chanchin \ha te chu ka sawi hmiah hmiah mai a. Ann’in an thil hriat duh min zawt a, kan sawi ho lai lai a, nuam kan ti hle, anni pawh kha an veng sawt ngeiin ka ring! Thil leitu leh hmangtu (service) – te chu Consumer an nihzia te, Consumer Protection Act, Rules, Regulations-te chu thiam ang tawkin ka sawi a, ka hrilh fiah \hin. Centre For Consumer Education-in Leaflet kan siam te chu ka pe hlawmin Consumer-te Zalenna chu ka present a ni.
Kei chuan kan Headquarters Hruaitute hnenah hian an bial fan programme-a Consumer Right Awareness min sawitir ve turin thurâwn ka pe a, ka dil a ni ber. Anni President Pu Nghaklianmawia ho hian min phur pui viauvin ka hria a. Kum thar lamah chuan an programme-a Consumer awareness lam sawina hun min pek theih beiseina lian tak ka nei a. Thlâ te kan lâk ho hnuin Upa ho pisa chu ka chhuahsan ta a ni. Consumer movement thlipui hian kan nu leh pate tapchhak a thlen hun chuan bungraw \ha kan lei thei tawh ang a, bungraw chhia a hnawng tawh ang a, maximum retail price aia hniam hlirin thil kan lei tawh ang, tih ka beisei a ni.
Kei, he thu ziaktu hi Kohhran rawngbawltu zinga pakhat ka nih ve avangin tun hnai tê mai khan Inkhawmpuinaah ka kal ve a. Chuta Thu sawitu pakhat chuan ringtu, Isua hnungzuitute rinawm a pawimawhzia uar taka sawiin dawrkai rinawm, sumdawng rinawm, contractor rinawm nih chu ringtu awm dan tur a ni tiin a thu sawi uar lai ber a ni a. A taka a tawn hriat ngei chu a sawi tel ta bawk a He Thuhriltu \ha hian ti hian a ti.
“|um khat chu sana lei turin sana dawrah ka kal a. Sana man zat (MRP) chu a tak hma lamah hian customer- te hmuh awlsam turin an tar chhuak a. Sana chu ka han thlêk vêl a, a hnung lamah hian MRP dik tak zawk hi \ha takin an bel a. Ka han en chian chuan a hma lam a, sana man zat aiin za eng emaw zatin a hniam zawk a. Mak ka ti khawp mai a. Hetiang hian MRP hi an lo phuahchawp \hin a ni maw! ka ti a. Dawrkar nghaktu chu ka thil hriat leh hmuh chuan min barakhaihzia ka hrilh hnu chuan a inthiam lo hle tih hriat takin a man dik tak, MRP chuan min leitir ta a. Nuam lo ka ti deuh nghe nghe a ni”, tiin pung khawm hmâah chuan a sawi a nih chu!
He thusawitu pa hi inkhawm ban chuan chibai buk pahin consumer right min sawisak a, tiin ka lawmzia ka hrilh ta mawlh mawlh a.
Nia, Mizo kristian te hian kan nitin nunah hian rinawmna te, dikna te hi Thuhriltu sawi ang hian kan neih a \ul a ni. MRP aia sanga thil hralh hi Dan kalh a ni kan tih laia mipui bumna lian tak ziah chawp Maximum Retail Price lo tih ve ngawt tluka huat thlâ la hi a awm tawh chuang dawn em ni, Pu Sawm?
Ka thu dawn zing pakhat hi ka’n pho chhuak teh hrâm ang; a tawi bawk a –
From: Zodintluanga Chhangte
“Pu, in dam \hat ka beisei e, chung Pathian zarah. Pu, Sialkal tlangdungah hian Consumer rights hi awareness kalpui a ngai tak meuh a ni. Kan thil lei a, a MRP inziak hi ka hrilhfiah thiam lo nge, an hre thiam duh lo ka hre bik lo. He lam hi lo hawi deuh teh”.
Ka chhânna –
“Ka lawm e. A dam han hauh phawt ila, Pathian zarah Consumer right awareness chu kan neih theih ka beisei. Kan indawr zel dawn nia. Eng pawh ni se, cash nemo lâk zel tur a ni. Kha lamah khan Legal Metrology Enforcement an awm ka ring a, Report zel rawh u. Kei pawhin he lamah hian hmâ ka lo la zel ang e”, tiin.
Tichuan, kan thu leh hla hi kan titawp tawh ang a. Ka duh ber chu dik tak leh \ha taka in chanvo in hmuh hi a ni.
Harsatna i nei em?
I lâwm em?
I hlim zel em?
Puih i ngai em?