A him lo tih avanga khap tawh Rat-Hole mining chu Uttarakhand a tunnel chima hnathawk 41 te chhanchhuah tuma hmalakna high-tech, imported machine chhiat hnuah hman a ni.
Hnathawk tangte chhanchhuah nan hian rat-hole mining chu thawhtanni atang khan hman tan niin a chhan ber pawh 25 tonne laia rit auger machine chu a tawp dawn ruaiah a chhiat vang a ni a. Rat-hole mining hi manual drilling niin ni 17 zet hmalak tawh hnuah a tawp dawn ruaiah hman a ni ta a ni.
Eng nge Rat-Hole Mining?
Rat-hole mining hi khur zim te laiha coal lakchhuah nana hman a ni a, 4 feet vel chauha zau a ni thin. Miners tena coal awmna an laih thlen hnuah a sirah tunnel siamin chumi hmang chuan coal an la chhuak thin a. Coal an laihchhuah te chu a bul hnaiah dah maiin chu chu phurh tawh mai thin a ni.
Rat-hole mining-ah chuan workers ten khur luhchilhin kutin an lai mai thin a. Hei hi Meghalaya coal seam panna hmunah leh method dang te chu economically a a hlawk loh zawk avanga hman nasat ber a ni a. A khur a tet em avangin he hna thawk tur hian naupang an tha ber bawk a, heng khurah te hian naupang hnathawk an tam hle thin a ni.
Eng vangin nge Rat-Hole Mining khap a nih?
National Green Tribunal chuan kum 2014 khan scientific lo tiin rat-hole mining a khap a, mahse, uar chhunzawm a la ni reng tho. Northeastern state-ah rat-hole miner tam tak nunna chan an awm reng bawk a.
Kum 2018 pawh khan mine pakhat tuilianin a chim avangin mi 15 an tang a, thla hnih ngawt chhanchhuah hna thawh a ni chung pawhin ruang pahnih chiah hmuh a ni. Kum 2021 pawh khan miner panga te chu tuilianin a chhilh leh a, thla khat hnuah ruang pathum hmuhchhuah a ni. Rat-mining hian environmental pollution a siam bawk.
Mahse mining chu state thenkhatte tan revenue hmuhna a ni a. Manipur sorkar chuan NGT khapna hi khingin mining tih dan dang a awm lo an ti a. Meghalaya High Court-in panel a din te chuan kum 2022 khan rat-hole mining chu Meghalaya ah a la hluar hle a ti bawk.
Uttarakhand operation
Danin a khap tawh chu Uttarakhand ah American siam auger machine a chhiat tlat avangin hman a ni ta a ni. Rat-hole mining lam tithang mi 12 te chu Delhi-ah phurh thlen nia sawi a ni a. Mahse, hei hi a hnuah Uttarakhand sorkar nodal officer Neeraj Khairwal chuan heng mi te hi rat-hole miner ni lovin heti lam thiam erawh an ni a ti thung.
Rat-hole lam thiam Rajput Rai chuan pakhatin a lai a, pakhatin a laihsa a lo lakhawm a, pakhat dangin khai chhuah theih turin trolley-ah a lo dah thin tiin a sawi.
Heng specialists te hian an hmanrua hmangin 800mm pipe chhungah hna an thawk a. Suahdur leh hmanraw bik pawimawh te hmangin oxygen an mamawh pek nan blower an hmang bawk.
Rat-hole minign hi a hahthak em avangin an inlaihchhawk thin a, mahse, heng mite hi metal barrier te tikaw tura mi tha ber berte an ni lawi si a ni.
He chanchin ziah lai thleng hian tunnel-a tangte chu chhanchhuah an la ni lo thung a; metres 58 verh tawh niin tangkhangte pawh nan 2 metre chauh verh a ngai tawh nia sawi a ni bawk.
Pawn lamah erawh inpuahchahna engkim kalpui niin medical lam team te pawh inralrin tir vek an ni tawh a. Tunnel-a tâng chhungte pawhin pawn lamah an nghak bawk.
Tunnel-a tangte hi pakhat te te in fimkhur taka lakchhuah tur an ni a, National Disaster Response Force (NDRF) ten hma la vek dawnin steel chute nawr luh a ni ang a, chutah chuan pakhat te tea hnathawkte chu lakchhuah an ni dawn a ni. Enchhinna neih hmangin hnathawk te chu wheel stretcher-ah muttir niin chu chu pawn lam atangin pawhchhuah an ni ang.