RK Dawla
Mb 9366095658
1. Mizo Kristiante nghakfâk ber Krismas kan lo hnaih leh ta hle a, chutih rualin thlasik vanglai kan hmang tan mêk bawk. Thlai tam ber an muhil (dormant) tan a. Thei kung leh zar pawh kan duh anga control hun tha lai tak chu tun hun chho hi a ni.
2. Hun engemaw kal ta atang khan, Hindu-ho Diwali lawm dan entawn deuh roh emaw hian ‘Kâwn chei’ kan intihhmuh a. Power thar chhuak tlêm ber, power hman man ba nasa ber state hian kawngdunga power hman daihzai kan intihhmuh mauh mai hi thil inhmeh lo tak niin a lang a. Kâwn chei hi Krismas item pakhata kan ngai dawn a nih chuan, a aia hmasa tur thil (power tharchhuah) lamah rilru kan pêk hmasak a ngaiin a lang. Mizoram khua zawng zawngah, uar thei ang berin Kâwn chei tiar tuar mah ila, kan thenawm state, power-a min chawmtute hian kan tukhum lamah min nuih tet tet mai thei a ni. Ram economy nghawng tha zawnga danglamna thlen tum aia inchei ropui leh danglam dangdai kawngah thalaite kan intihsiak zel a nih ngat chuan, he ram hian hmabâk thui a nei ngai lovang.
3. Kan sawi tawh angin kumin kan vannei. ‘November rain’ kan dawng a, ‘December rain’ kan dawng bawk a. Hei vang hian kumin chhung chauh chu thlasik leilung khawro lutuk kan tuar lo tlangpui dawn a. Kumdanga kan sawi thin, November thla ral hma-in thlai bul mulching khawih ngei ngei tur tih pawh kha tlemin kan pawt sei thei ta. December leh January thla chawhma lamah Mulching kan la khawih thei a, a la tlai lo thei dawn tihna a ni. Kan vannei hle. A thuhrimah, vegetable chingtute hian thlaiin tui a mamawhzia kan hrethiam tlang viau a. Mahsela, perennial plants (thlai kumhlun) chingtute hian thlasik leh thal laia leilung khawro pawikhawih theihzia kan var-pawh lutuk lo deuh niin a lang a. Hei hi kan harhchhuah vat a tul a ni. Kan sik leh sa hi a normal tawh lo êm êm a, chuvang chuan van ruahtui ring ringawt hi chuan kan ropui rei thei tawh lo tih hi pawm bur a hun tawh takzet a ni.
4. Mizote hi thil intihhmuh chak êm êm, huho system than hnan tlat kan nihna chen a awm a. Chuvang chuan, kan hmalak dan leh thlai chin chungchangah pawh keimahni phâk chin leh leilungin a ken dan lam aiin kan duhna leh kan phurna lam, kan intihhmuh laklawh kha kan kalpui chiam thin. Hei hi a tha lo! Mit ngeia ka hmuh chinah pawh a that lohna hmuh tur a tam hle. Serthlum ching thin khaw tam takah chuan, a mual mualin, a zàu system khan kan neih rawn ta chiam a. Technical knowledge lamah kan chuti lua leh si lova. Chuvang chuan, ser natna a lo thleng ta a. Rannungin natna an putdarh zung zung theih avangin, a hmatiamin a tâm ta puk puk thin. Chutih lai chuan, tlêma fâl deuh huan erawh a la him tlangpui thung. Kan sawi awmzia chu, technical knowledge lamah kan pachhiat chuan, a huhova thlai chi khat chin uar viau hi kan tuar erh thei. Mi chin loh ang, hlawk tho kan zawnchhuah thiam a pawimawh a. Emaw, kan thlai chin chungchangah mithiamte râwn taima-in, an kaihhruaina nên fimkhur leh thu hnu dâwn takin chêt kan la tur a ni. Chuti ni lova, a phûr nazawng, a tui nazawng kan intukkhawm satliah ngawt hi kan chhiatpui nasa. Hei hi Tuichangral lamah a chiang êm êm. Engpawhnise, farming hi science a ni a, business field ngawt a ni lo tih hi i chiang tlang hrâm hrâm teh ang u.