Fali Sam Nariman, India secular values humhim nana thawhhlawk tak chu kum 95 mi niin Nilaini khan a thi a.
“Minority te hi majority community te nen India atanga lakhran theihloh an ni tia seilian ka ni a. Secular India a cheng leh hmasawn ka ni a. Pathianin rem a tih chuan secular India a thih duh ka ni” tiin eminent hjurist chuan a autobiography ‘Before Memory Fades’ tiha chapter hnuhnung berah a ziak a ni.
Nariman kha judiciary a senior most advocate niin tum tam tak Supreme Court a a dinnaah leh media interview leh thusawina a neihah te dik leh hleih neitu independent judges chu Constitution basic feature a ni tia sawi thin tu a ni.
Supreme Court pawh dawhthei taka thlithlai reng tu niin judge tena thurawn lak nana an hman rawn a ni bawk.
Sabarimala case
Nariman an Sabarimala case review neihah Supreme Court chu minority religion Islam leh Zoroastrianism te practices pawimawh te nine-judge Bench in enquiry a neihtir tia a sawiselna chu khatihlaia Chief Justice of India S.A. Bobde chuan pawmin ‘hnialna khauh tak a ni’ a ti nghe nghe.
Nariman chuan sorkar behchhana judge tena ‘hne emaw Parliament seat’ an zawng chu a pawm lo bawk a. Post-retirement hnua hna la chelh zui tum chuan mipui ten judicial sanctity a rinna an nghah a khawih a ti bawk.
‘God Save the Supreme Court’ tih lehkhabu a ziah avangin January 2018 khan senior most judge ten press conference an neih phah hial a, Suprem Court judge te ah thawhhona tha a awm lo a ti bawk.
Champion of free speech
Khua leh tui a nihna angin free speech champion puitu niin tum khat phei chu ‘Press in sorkar rawngbawlsak se, sorkar lai rawngbawlsak suh se’ a ti.
Additional Solicitor General of India atanga bangin one-line letter chauh khatihlaia Law Minister hnenah Emergency laia cencorship an kalpui duh loh avangin a bang a ni.
“Vanduaithlak takin, ‘of the people, by the people and for the people’ tihah hian ‘of’ hi kan theihnghilh fo mai. Sorkar hi mipui tan a nih chuan mipui te hrilh hriatna lamah mawhphurhna a nei a ni” tiin The Hindu ah a lo ziak tawh bawk.
Constitutional lawyer chuan sorkar in National Judicial Appointments Commission chu ‘mipui duh dan a ni’ tia “ram in a duh a ni” a tih chu dekin, “Eng ram tiin ka zawt a ni? Ram ‘haves’ nei nge ram ‘have-nots’? Tute mahin tun thlengin mipui te duhdan fiah taka duanchhuahna an la siamchhuak lo” tiin Nariman chuan a sawi bawk.
Centre in tihluihnaa Supreme Court Collegium rawtna te tihhlawhtling mai duh lova a tikhawtlai pawh sawiselin sorkar chu ‘distinguished communicator’ a ni tur a ni a ti bawk a.
Nariman chuan uitu a ngah hle a. Lawyer rual te mai ni lovin India politician leh miropui tak tak ten an uithu an sawi hlawm.
Lawyer lar leh ropui a ni saltiah mai lo va, writer turu tak a ni bawk. Thusawi thiam tak a nih mai bakah interview tura sawm nasat ber te zinga mi a ni pha a ni.