SUSTAINABLE, INTEGRATED FARMING IN MIZORAM – 33

RK Dawla
Mb 9366095658

1. August thla laihawl kan thleng a. Kumin chu Lo zawh thawm a la reh rih ang reng a. Champhai lamah Tanky tifai tura vanduaina tâwk palh pahnih kan nei a. Hman kum lawkah Kolasib lamah kan nei tawh bawk a, a pawi khawp mai. Tanky hi a chung slab siamin, kua te reuh tê kan siam thin a. Boruak mamawh lutuk lo microbes khan tanky pang leh chhuat bâl eiin Carbon dioxide leh thil dang dang an siamchhuak thin. He Carbon dioxide tak hi boruak (air) aia a rih zawk avangin, tui chim chin chungah chiah a inchhêk muk fo thin a. Hei tak hi tanky tifai tura lût thinten, vanduaina kan tawh phah ta thin. Boruak chi dang insiam – Methane, Hydrogen Sulphide, Ammonia etc hi chu a zâng a, kaw hlek a awm chuan an pût ral chak a. Carbon dioxide erawh chuti maiin a pût thei lo thin. Youtube lamah kan dah tawh tho nâ a, vanduaina kan pumpelh theih nân, he column pawh hi hmang tangkai leh lawk ila.
2. Tanky kan tifai dawn a nih chuan, bâl ningnawi tihfai a nawm zawk nan tui tling hlek kha a remchâng a. Mahsela, a hmasa berah chuan ni 2 tal tanky chhin kha lo hawn lâwk tur a ni. Chutih chhung chuan, pawnlam boruak che vel khan tanky chhunga boruak tha lo tam tak kha a lo paih chhuak thei ang a. A theih phei chuan, portable fan hmangin a kawngkhar pawnlam atang khan chawhma tal boruak tharlam lo chhêmluhtir tur a ni. Tichuan, ni 2 hnu-ah chuan, tanky chhungah Oxygen a awm tha em tih en nan, meichher siam a, tui tlingsa thleng deuhthaw meichher kha zuk dahluh tur a ni. Meichher kha a alh pangngai a nih chuan, tanky chhungah a luh theih tawh tihna a ni a. Meichher kha a mit emaw a alh chang chang chauh a nih chuan, tanky chhungah oxygen a la tam lova, a kawngkhar hawnga dah leh rih bakah Portable fan hmanga la chhem leh tur a ni. Pedestal fan phei chu tanky kawngkaah khan a linglet a dahlut pawhin, a stand kha a kawngka bianga mau/thingkuai khamah a tawn beh theih ang chu. Chhungkaw thenkhat chuan Vacuum cleaner kan nei thin a. A bawlhhlawh hîpna lam kha tanky chhung tui tling si lo deuh khawpa hnaiah lekin boruak chhia hi a paih theih bawk.
3. Tin, tun laiah chuan hmawmsawm leh in mai theih awlsam thei tui kan uar a. Kawngpui dungah polythene, rubber, plastic bawlhhlawh a tam êm êm thin. Lo leh huan neite tân, kan huan khawimaw laiah khur lian vak lo laiin, sâng deuhin a chung rangva zar ila. Khur chhakah tui kâwm rît uluk bawk ila. Chutah chuan, a khât tawkin kawngpui kama tawih thei lo bawlhhlawh chharkhawm a, hâl ve fo kha a tha. Plastic/rubber etc kang rim hian fur laia sehfa tam tak a hnawt kiang (deter) a, thlai eichhe thintu rannung tam tak a veng bawk. Kawngkamah hnawksaka tawih thei chuang si lova a awm reng khan, tangkaina engmah a nei lova. Huanah a khât tâwka khura kan hâl erawh chuan, rannung leh sehfa tam tak laka kan thlaite leh keimahni invenna a ni thei thung. Amaherawhchu, a kanna hnu, kâng khir khawro hi a thlî a hlauhawm avangin, lei laih khuarah ngei hâl ila. Tin, a thli tidarh turin tuihawkin tibuai lo bawk sela. Tin, ram riak thinten Solar light kan uar viau ta bawk a. Tlangram leh phaiah pawh vaihmite a tam duh êm êm, tun laiin. Kan light chhitna bulah lehkha mawm khai tel ila, vaihmite na nâ nà chu a man tâng tam thei viau. Paper tih-mawm nâm hian, cooking oil, engine oil chhia, grease, diesel etc a tha vek a. A man a to deuh nâ a, tho manna lehkha ban pawh hi a tha viau. Tun tum issue chu, soil & plants lam kan hawi ta lutuk lo deuh a. Kan hrethiam a niang chu. Kan thlaite leh leilung ai mah hian, a enkawltu farmer-te kan pawimawh zawk mah thin ve tho ania…

Get real time updates directly on you device, subscribe now.

Leave A Reply

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Accept Read More