VANAPA LEH SAKEI SEH

Kawlchhawna Ralte
8798764113

Sakei seha thi theuh theuh an ruang hlawm dan a inang lo hle. |henkhat chuan lainattu an nei a. “Ka ui, ka âr” titu nei lo pawh an awm a ni awm e. Chanchin ziaktu pakhat chuan sapui laka thite chu, an thihna hmuna phum thin niin a sawi a. Lehkhabu ka chhiar atanga Sapui laka thi, an ruang lak, hawpui mi pali ka hriat chhunte chu heng mite hi an ni:
1. Bawkkuia. Reiek khaw tleirawl a ni a, kum 1890 velah Tut luiah sakeiin a seh a, a thianten an chhan ngam lo va, an hawsan a. Mipuiin chanchin an hriat chuan a zan la la-ah a ruang an la a, an zawn haw a ni.
2. Ralduha. Vanapa fapa naupang ber Ralduha chu Zawlnghakah sakei hliam an zimin a seh hlum a. A hmunah phum lovin an zawn haw.
3. Zote khua Lalkuala pawh sakeiin a seh a, zawn haw a ni.
4. Thawmvunga pawh a len deng sakeiin a seh a, lui dunga phum lovin an zawn haw bawk.
Vanapa ve thung chu a ramvak Muvanlai sihah sapui laka thi nia sawi a ni a, a ruang pawh la lova a thihna hmuna phum niin an sawi. Tin, an sawi dan dang leh chu- ‘A ramvah ni-ah ruahpui vân-âwn a sur a, chu chuan a tuamhlawm a, khaw vawt vanga thi’ tih a ni.
A chung thu atang khian sapui laka thi, an thihna hmuna phum tih chu a lo dik chiah lo a ni. Tin,Vanapa kha khaw vawt vanga thi ni se, ramhnuaiah phum lovin an zawn haw ngei ngei ang.
A thlân nia an sawi pakhat chu ‘Lungtum vawm khawm’ a ni. He hi mi rinawm takin he thu ziaktu hnena a sawi a ni. A dang leh chu, lung 13 lai inhnaih taka phun tlar dul a ni. Hei hi ni 9.9.2019-a he thuziaktu leh a kalpui Lalfaklianate hmuh ve chu a ni. Lung phun laita pathumte chu a dang aiin an hlâiin an sang bik a. A bul vela lung phahte chu lui-lung vek tih a hriat khawp mai.
Hmanlai atanga vawiin thlengin mi bo leh tuia tla an awm chuan ni sarih chhung an zawng thin. Ranvulh bote pawh a neituten an hmuh hma loh chuan an zawng thin bawk. Hetiang hi Mizo nunphung a ni a. Mizo tlawmngaihna kal pel thak khawpa Vanapa thih dan leh a phumna hmun an sawi hi a zia lo khawp mai. Vanapa kha Tuitoh kama thi ni ta ang se, Liankhama leh Diltlang khaw tlangvalin a ruang la lova ramhnuaia phum an phal a rinawm thei lo.
“Vanapa chu Zawlnghakah a thi a, an duhsak em avangin Liankhama thlan bulah an phum a ni. A thlân bulah chuan Hlai kung, Hmawng phuar a ding a, Hlai kung chu a ral lek lek tawh” tiin Chalthianga Tualpui khua chuan amah kawmtu Sangkhuma hnenah a sawi. Chalthianga tupa Lalenga chu Durtlangah a awm a, a phone no. chu 9436383295 a ni. Chuti chuan, Zawlnghak chu nem ngheh tumin sawrkarin hma a la a. Ni 25.5.2004-ah All India Radio, Aizawl-ah puanzarna neih a ni a. Sawi duh nei tan hun hawn a ni bawk a. Hun tawp têp, ni 24.6.2004-ah Hnahlan atangin thu hran a luh avangin Zawlnghak nem ngheh tumna chu a chawl lailâwk ta hrih a ni. Pu C.Laitanga (L) A&C Jt.Director pension pawh khan Vanapa sakei seh nia sawi chu a pawm thei lo. Amah kan kawm tumin “Zawlnghak chu lo han chei sauh sauh rawh u” min ti a. Tin, Pu C.Chawngkunga pawhin “Vanapa thlan hi ka zawnga, nangni’n in lo hmu chhuak hi ka lawm khawp mai” tih thu ama ina kan kawm tumin a sawi bawk. Tuithoh chu pawm lo tak an ni. A dik lo bawk rêng a!
Liankhamaho Diltlanga an awm hnua thlang a tlak thu leh, chumi hnua Zawlnghak an luh chanchin hre lo upate zawt chawpin Chalkhuma, Ralte Siakengin Vanapa chanchin a lo ziak a. An hriat theih chin, Diltlang awm lai, 1870-a Vanapa chu thi niin a lo dah a, chu pawh a ngaihruat thu mai a ni. A thu ziak hi innghahna tlâk a ni lova, Sahuai thing vawn anga vawn reng tlâk a ni bawk hek lo. Chuvangin, tun atang chuan ‘Vanapa chu Tuithoh kama thi a ni’ tiin tu mahin tihder tawh che u suh se, thu dik lo leh phuahchawp mai mai a ni e.

Get real time updates directly on you device, subscribe now.

Leave A Reply

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Accept Read More