Thawkchhuak tlem si, inren si lo…

Kan state-in harsatna a tawh chhan ‘ber’ hi eng nge ni ang? tiin zawhna siam ni ta se, a ‘ber’ ang zawng chuan sawi fak a har maithei; mahse, a chhanna pakhat, a dik lo tih theih miah loh tur erawh a awm a, chu chu — “Thawhchhuah nei tlem si, inrenchem thiam bawk si lo” tih hi. Hei hi Mizoram sawrkar awm tawh zawng zawngte kalphung a ni.
Nimin khan Mamit district-a school thlan bik 20-ah energy renchem chungchang zirtirna neih a ni a; heng school-te hi pawisa fai bakah LED Bulb leh Tube leh hmanraw pawimawh hrang hrangte pek an ni a. Zirlaite hi kan naktuk ram hruaitu turte an ni a, tun atanga inrenchem pawimawhna an lo hriat lawk hi a tha e; mahse, inrenchem kan inzirtir dan hi a ler tawh hle a, energy heh lo chi bulb leh tube hman te, mahni awm lohna room tih thim etc. te pawh a ni ang. Hengte hi energy renchem dan tha tak a ni a, chu chu inrenchemna peng pakhat chu a ni ve tho. Energy chawkluh nana sum kan sen tam avanga ‘bulb’ lama lo tuan vak hi a ropui lem lo; chawkluhna sum sen ngai lo tura mahni ram chhunga thawhchhuah ve, hi inrenchemna (energy leina tihtlemna) tur chu a ni zawk.
Kan state dinhmun han thlir hi chuan, India rama “Inrenchemna kalpui tha ber” niawm tak hi kan ni a, mahse kan ni hauh si lo. Thawhchhuah kan neih tlem avanga budget pawh lian ve thei lo kan nih dan te, thenawm state tharchhuah/thawhchhuah ringa khawsa ve mai mai kan nih dan te hi chu, sawifiah vak a ngai lo, a taka kan nunpui miau avangin hei hi chu a chiang khawp mai.
Kan rin pui ber buhfai te pawh hi kan rama tharchhuah ve theih reng a ni a. Thla tina Vai buhfai lei thulh phah si lova, kum tina ramngaw zau tak tak tichereu reng chunga kan tharchhuah buhfai hian FCI kudam a tihtlem phah si lo.
Sawrkar thar thlang turin kan inbuatsaih mek a, a tua te pawhin sawrkarna fawng lo chelh pawh ni se, sawrkar term tharah hi chuan, kan state-in thawhchhuah tam zawk a neih dan tur hi hnapui bera neih a pawimawh dawn hle. Thawhchhuah tam zawk tih hian, ei leh bar, a bikin buhfai, thla tina cheng vaibelchhe tam tak kan sen ral rengna te, chutiang bawkin kawlphetha pawh.
Thawhchhuah tam a pawimawh tluk chiahin ‘inrenchem’ (austerity measures) pawh a pawimawh. Office Expenditure etc. thila inrenchemna mai piah lamah, renewable energy tam zawk siam chhuak tura beihpui thlak hi a pawimawh dawn hle. Kawlphetha siamchhuahna tur Tuikhuah thar pahnih khat te chu neih belh ngei ngei kan la mamawh, chutih chhungin renewable energy hi kan hman uar a pawimawh a, chu chu ‘inrenchemna’ awmze nei tak a ni. Tun inthlan puiah hian, sawrkar thar chu eng sawrkar pawh ni se, heng thil pahnih, ‘thawhchhuah tam’ leh ‘inrenchem’ hi rawn ngai pawimawh se, chu chu hmasawnna tluantling thlenna tur chu a ni.

Get real time updates directly on you device, subscribe now.

Leave A Reply

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Accept Read More