Zoremi Hmar Zote
Vawiin chu novel ngaihnawm leh belhchian dâwl, tlangzarh thar hlawl chanchin i’n inhlui nawlh mai teh ang u aw. Thu leh hlaa Zoram fachuam tam tak zingah novelist tha eltiang, C.Lalnunchanga te, Lalrammawia Ngente, Samson Thanruma, Lalhmingliana Saiawi, C.Laizawna leh mi dang, kan sawi vek sêng lo; thu chunga zung chi zingah Romuanpuii Zadêng te kan nei hlawm a, tunah hei, a sulhnu bu khat chauh chhui tur la awm ni mah se Chhunga Chhakchhuak hi ‘a thiam huang’-ah a rawn inchhir lût ve nawlh dawn niin ka hria.
He lehkhabu Rose of Goodbye hi, a ziaktuin Mizoram buai lai behchhana Mizo tlangval leh Assamese nula hmeltha in hmangaihna leh chi leh hnam hran avanga innei thei silote inkar thawnthu PHUBA (The adventure of Mr. Allrounder) a lo ziah tawh chhunzawmna a ni a. He Rose of Goodbye sawi dawn hian a bu hmasa PHUBA nen a inzawm tlat avangin a thu tlangpui sawi lawk a ngai. MNF movement avangin Mizoram a buai a, Mizo zirlaite phai lama lehkha zir a awmte pawh, MNF-in Mizoram atanga vai hnawhchhuahna (Quit Mizoram Order) an chhuah avang leh vai an thah tak fo avangin, an lehkha zirna hmunah Mizo huatna leh tihduhdahna an tawrh dan te, Mizoram buai avanga Zoram hmuntina buaina leh harsatna thlen dan te, chutiang karah chuan Gauhati University-a M.Com zirlai Sanga leh an Asst. Proffesor Assamese nula Sunita inhmangaih dan leh innei ngam si lova harsatna an tawh dan te ngaihnawm taka ziahna a ni. He Rose of Goodbye bu hi chu Phuba-a a changtute chanchin chhuina a ni a. Inhmangaih em em Sanga leh Sunita te inthen lo thei si lo inthen ngai bawk si in, an inhriatrengna atana Rose an inkhawi tawnsak chu Rose of Goodbye ti in a hming an phuah a, chu chu he lehkhabu hmingah hian hman a ni ta a ni.
Gauhati nula hmeltha leh hausa Sunita chuan a hmangaih Sanga lakah amah hriatreng nan fa neih a duh tlat a. Chu a fa chu tunlai nula thenkhat ang deuh hian a pa pawh tuma hriatpui a duh lova, amaha hneh taka enkawl mai a duh a. Mahse mihring nunah Pa tel lo hian fate nun a lo kim si lova, a fapa lo leikang chho zel chu, a thian ten, “Nang pa pawh nei hlei lo” an tih tak fo avangin, a pa chungchang chu a nu a zawt ta fova, a nu tan zep reng theih pawh a ni ta lo. Hreh tak chunga a pa chanchin sawi a ngai ta a, a fapain a pa hmuh a tumna lamah accident a tawk ta a, damlohna leh harsatna karah pa leh fa an intawn dan te hian lung a tichhe thei a, pa tel lova fate nun kim loh dan a tarlante hi a ngaihnawm hle a ni. Tin, Chhunga Chhakchhuak hian a lehkhabu hi Mizoram History behchhanin a ziak a, chu chuan belhchian a tidâwl a, a taka kan suangtuah nghal theih turin mi a hruai thiam a ni. Captain Rammawia leh a nau ten Sanga nupui Blackmailtu an chhui chhuah dan te, MNF sipai tam tak mana thattu sipai Major an dah that dan te, rambuai vanga check gate leh KAWKTU chungchang lo langte hian Zoram buai lai thilthleng kan theihnghilh tawh te min hriatchhuahtir a, a ngaihnawmin a hlu tak meuh a ni.
A thu inlalawn a dak nalhin chhiar laklawh a awm kan tih ang chi kha a ni a, kêu laklawh tawh chuan dah mai har tak a ni. A ziaktu hian mithiam dangte ang thovin a thu-in mitthla a hruai tel a, phâi lam leh Zoramah kan inzin chhâwk deuh sek mai ti ila, kan uar lua lovang. Maruati hi a hmel tha ngawtin ka ring! A ngaihnawmna ringawt pawhin chhiar a phu tawh vei nen, kan ram leh hnamin hmangaih a phuzia, thiam taka thukru si-a a ziak tel thiam hi kei chuan ‘Bon’ ka ti. Mizo tawng bungraw dik tak a hmang vek a, tun laia tawng kan hriat sual, ‘aiin’ tih aia ‘ai’ kan hman ang te, ‘atangin’ tih aia ‘atang’ tih ringawt leh a dang tam tak hi, a hmang dik hle a, hei hian he lehkhabu hi a tihlu zual a ni. A tawngkam hman han thlir hian, lehkhabu chhiar nachang leh, hrât nachang hre kawp khawpa mi ang a ni!
Selna ka nei! Hetiang lehkhabu hlû leh ro tling tur si hi, ziak dan dik lo kan tih mai, zawm tur zawm loh palh te, zawm loh tur zawm leh si ang hi thuhmahruai atangin ka hmu leh nghal páng! Eng ka ti nge kei hi, ka sual riau a, mit hawlh thei chi hi ka hmu thei em em ringawt mai a ni. A! Eng dang a ni lo, a ngaihnawmin a hlu si a, ka beisei a sâng lutuk te pawh ni ve fahmiang! Ka thiam vek bik rih hauh lo na a, duh aiin ‘tihsual palh’ a tam ka tia, ka ui a ni ber e! A ziaktu hnenah ka sawi miah lova, tah hian na takin ka hâu tih lo hre mai teh se! Huat nachang pawh a hre leh ver vur tawp nang!
He lehkhabu hi kum upa lam leh Zoram buai hre phate tan lungtileng leh atchilh awl tak, thangtharte tan History bakah ngaihnawm si, paragraph sei leh ninawm awm miah lova inbiakna tawite te-a ziah a ni te hi chhiar tinuamtu a ni. He lehkhabuah hian langsar vut si lovin a ziaktu hian phum rûk a nei a, chu chu Kristian chhungkua inawpna fel, an fa ten an nunpui tlat lai leh Eirukna leh hlemhletna laka an fihlim te hi a ni awm e. Sanga leh a thianpa Captain Rammawia te nungchang hian zirtir a nei lian hle mai. Engpawh nise, he lehkhabu ROSE OF GOODBYE hi a ngaihnawmin lehkhabu tha tak a ni a, ngaihnawm lehzuala chhiar dawn chuan a inzawm avangin a bu hmasa PHUBA (The adventure of Mr. Allrounder) hi chhiar hmasak a tha awm e. PHUBA hi Rs 150 man niin, Rose of goodbye hi Rs 200 man a ni e.