Western leader, UN leh rights group te chuan Hong Kong new security law chu nasa taka sawiselin zalenna nuaibona zel tur an ti.
Article 23 tia hriat lar chu Hong Kong a pro-Beijing parliament chuan pawmfel tain he dan hnuaiah hian thil tam tak chu ram phatsanna anga dah a ni a.
Officials te thung chuan ngelnghehna a awm theih nan dan thar chu tihmakmawh an tih laiin sawiseltute chuan Hong Kong zalenna tihchhiatna tur an ti thung.
China chuan dan thar hman a nih theih nan hun rei tak a buaipui tawh a, sawiseltute chu an hlawhchham dawn tho a ti reng bawk.
He dan thar hmang hian closed-door trials te remtih niin police te chuan rinhlelh an man te chu thubuai siamsak miah lovin ni 16 thleng an kawl thei dawn bawk a, hremna pawh dam chhung lung in tan theihna te pawh a awm a ni.
“New national security legislation hian Hong Kong a zalenna chu a rahbeh belh dawn a, hremna nazawk mai bakah national security definition chu tihzauh a ni” tiin Frances hui, activists tuna US a inbun tawh chuan a sawi.
Khawvel hmun hrang hrang UK, US, Canada leh South Korea pawh telin lawmaker 81 te chuan thuchhuah intawm siamin dan thar chu an ngaihmawh thu an sawi a. Hong Kong dan thar chu Beijing in kum 2020 a National Security Law a hman tihzauhna a ni an ti.
“He dan thar hian fair trial rights bnawhchhia in Hong Kong in international human rights law a intiamna a neih te bawhchhia in Hong Kong open international city a nihna chu a tikhawbaw a ni” tiin thuchhuah intawm an siamah chuan tarlang niin zalenna atana ‘thil pawi tak’ tiin an sawi bawk.
US pawhin thuchhuah a siamah Hong Kong dan thar chuan pawi a tih thu sawiin EU pawhin a ti ve bawk a, Hong Kong business centre a nihna a tikhawlo thei dawn tiin an sawi bawk.
UK Foreign Secretary David Cameron pawhin dan thar chuan ‘rights leh freedoma tichhe dawn’ tia sawiin culture of self-censorship a tizualkai dawn tiina sawi bawk a. Tunah chuan Hongkongers te chuan an thian te, thawhpui te laka an thusawi pawh an fimkhur a angai tawh dawn a, khawpuiah ‘informant culture’ a piang dawn a ni a ti bawk.
Lord Cameron thusawi hi UK Chinese embassy chuan helh hle in an chhang let nghal a, a thusawi chu ‘thudik tawk lo hmanga inpuhna’ tiin an sawi.
China sorkar pawhin Article 23 sawiselna chu chhang letin ‘one country, two system policy chu engti kawng pawha humhimin national sovereignty, security leh development interests te chu a humhim tlat dawn a, Hong Kong inrelbawlnaah pawn lam mi te inrawlh a remti lo’ tiin a sawi bawk.
“Hetianga inbeihna leh inpuhmawhna te hi a hlawhtling dawn chuang lo va, a hlawhchham vek ang” tiin foreign ministry thupuangtu Lin Jian chuan Beijing a press conference a neihnaah a sawi.
Hong Kong leader John Lee pawhin dan thar chu humhim tlatin dan thar hmangin khawpui chu him zawka siam niin inenthlakna lam, inphatsanna lam leh foreign intelligence agencies te lakah humhim a ni dawn a ni tiin a sawi a.
“Tun atang chuan Hong King mipui te chuan anmahni ti na thei leh lungngaihna thlen thei te an tawng tawh dawn lo” tiin as awi bawk.
Mahse China influence nasa zual zel duh lova pro-democracy protest kalpui tute chuan Hong Kong chuan indona thar a kalpuiah chakna a chang leh ta lo an ti thung.
Hong Kong chuan mainland China system hmang turin pen khatin a pen belh leh tawh, tiin Hong Kong lawmaker hlui Nathan Law, tuna Uk a inbun mek chuan a sawi a. “A nghawng chuan Hong Kong ah civil soceity tlukchhiatna a thlen dawn a ni” tiin a sawi bawk.
Hui hian kum 2020 khan Beijing in NSL a hman tan hnuah Hong Kong a chhuah dana NSL hnuaiah mi 260 man an ni tawh a. He dan hi kum 2019 a Hong Kong a pro-democracy protest turu tak awm hnua hman a ni.
NSL hmana nih hnuah kum li chhung chu Hong Kong ah civil liberty te nuaibo in a awm tawh tiina sawi.
Hong Kong a British governor hnuhnung ber Chris Patten pawhin dan thar chu Hong Kong a human rights leh rule of law rahbehna tur tia sawiin Joint Delcaration bawhchhiatna a ni a ti bawk.
Hong Kong hi UK chuan kum 1997 khan China hnenah ‘one country, two system’ principle hmang turin a hlan let a. Beijing leh Hong Kong chuan system la kalpui a ni ti reng mahse sawisel tute chuan China in Hong Kong a thununna chu a nasa tial tial an ti thung.
China chuan Hong Kong a pro-democracy protester te chu nasa taka vaiin tam tak lung in ah a khung bawk.
Get real time updates directly on you device, subscribe now.
Prev Post