Lallunghnema
Charity Lodge
Cont: 9862288182
June thla kan lo chuang kai ta reng mai. Bahlah lo va Consumer Huang ka la luah thei hi Pathian min hruaina vang liau liau a ni tih ka hriatin ka lawm êm êm a. A hnenah lawmthu ka sawi a ni.
Ka article tlâwm te min lo chhiarsak thin tute hnênah pawh lawmthu ka sawi e. Min lo chhiar sak zel tur pawhin ka ngen che u a. Ka article atanga zawhna leh thil leih leh hman thûa harsatna nei te pawhin min be pawp zel mai ula. Mipui hmâkhuaah chuan ka tlân chhe dawn lo a, in tân kan ding reng, tih min lo hriat sak ula. Kan theihna te hi tlêm hle mahse kan inpêkna erawh a thûk ve hle a ni tih min lo hriatsak ka duh a ni.
Zoram mipui sum leh pai kawl tute hi thil leitu leh hmangtu te hi an ni a. Kan zing thawh phat atanga kan mut hun thleng hian thil lei leh hralh hian kan nun a luah tluan chhuak parh a. Heng thil leitute leh service hmangtu(leitu) te hi Consumer Protection Act 2019 chuan consumer an ni a ti mai a. India ramah chang lo pawh Sap ram thleng thlengin ‘Consumer’ an ti vek a ni.
Keini Mizo mipuite pawh hian Consumer kan nih hi hre chiang theuh ila, chu chu kan him tlânna tur chu a ni.
Consumer Protection Act 2019 Section 2(7) leh (9) – te hi Consumer-te innghahna bul a ni a. Section 2(7) (i) -ah hian Consumer chu thil leitu an nih thu kan hmu a. Section 2(7) (ii) -ah hian service leitute hi consumer an ni tih sawi a ni bawk. CPA 2019 section 9-ah hian Consumer Right 6 tarlan a ni a. Heng Consumerte Dikna leh Chanvo hmang hian Consumer-te min humhalha min vênghim a ni. Heng Consumer Right 6-te hi an pawimawh em avangin ka ziak zing hle mai a; ka sawi zing hle bawk a ni.
Consumer-te lungawi lohna thlenna hmun Consumer Court chungchâng hi Consumer Protection Act 2019 Section 28 – 73-ah hian tarlan a ni a. Consumer-te zualkona tur a ni. National, State leh District -ah te hian Consumer Diputes Redressal Commission a awm a. Heng Commission-te hi court kan ti tak nâin Commission hi official hming a ni a. Khawvel a thubuai remna man(fee) tlawmna ber, khawvela thubuai remna rang ber(quickest) a ni bawk, tih a ni.
Consumer Protection Act 2019 bung leh châng tin te hi pawimawh lo a awm lo kan tih rualin Consumer Section 2(7)(i&ii) te, Consumer Rights (sec. 2(9) ) Consumer Commission (sec. 28 – 73) Consumer (sec. 29) thuneihna leh thutlukna te hi kan leklam ber ber te a ni.
Heti hian sawi ila, thil leitu leh pawisa hmangtute hi Consumer an ni a. Dikna leh chanvo an nei a, an lungawi lohna thawi damtu Consumer Commission a awm bawk a, thil lei leh hman chungchânga bungraw thleng leh siam that te, thil man pek let leh chungchângah te hian Consumer Commission chuan thuneihna a nei a ni.
Kan sawi mêk ang hian he khawvela court hman man tlem ber chu Consumer Court a ni a, ni 90 (sawmkua) chhunga chin fel vek tur a nih avang pheng hian court rang ber tih a ni ta hial bawk. Chuvangin mi thiamte chuan Consumer court hi, ‘Vantlang mipui Court’ an ti hial a ni. Complaint hlut zawng nuai 5 hnuai lam phei chu a thlâwn vek a nih hi a thatna êm êm chu a ni.
Tidamtu kut chu: Hmanni lawk May ni 28 khan kan nau(cousin) hi thaw hah avangin Damdawi ln pakhatah dah (admit) a ni a. A thaw hah chu a reh theih lawk loh avangin an chiu mu a, ICU -ah dah a ni a. Engmah a hre lo zui a. Kan mangang hle! Thih leh dam kâr tak meuh a nih avângin thlaphang takin kan awm a ni. ICU-ah chuan nunna chhanna khawl chi hrang hrang kan nauvi taksaah chuan an vuah fur mai a! He damdawi ina thawk doctor leh nurse-te technician-te hian kan farnu chu enkawlin a nunna chhan nan hian theih tâwp tak meuh an chhuah a ni. An che vel han hmuh hian an thahnem ngaihna ropui ka ti a, an hmuhnawm a ni tawp mai! ICU -ah chuan rei lo te chhung tak meuh a mal tê têin min luhtir a. Ventilator vuahsak a nih avang hian keini ang mi mâwl tan chuan hriat thiam a har a, beiseina a sang lo hle a ni. Kan nau dam leh nan hian kan tawngtai nasa a. Kan theih ang angin Pathian kan kar(demand) a ni. Zirtawpni, Inrinni pum hlum hnuah Pathianni zing a lo thlen chuan kan nau chu a lo harh chhuak ta a,a biak theih tan! kan va lawm em! Thawhtanni, chawhnu tlai a lo nih chuan ICU min chhuah san tir a. Kan nau chu Cabin nuam takah dam lo pângngai boruak hîpin a awm ve thei ta a ni.
He ka article hi he damdawi ina thawk nurse leh an thawhpuite pualin ka hlan a ni. Kha’ng thawktu ho thahnemngaihnate kha a ropui hle! An va hmuhnawm em! An thiamna leh theihna zawng zawng fawm khawmin kan nau lo dam khaw chhuah nan hian an bei a ni. An che tla velte kha mitthlâah a châm a, hmuhnawm tak an ni ringawt! He kan unaunu damlohna thu hla avanga ka tawn hriat atang hian heti hian ka ngaihtuah ta zel a. Damdawi in te hi an va pawimawh em! An va tangkai em! An va hlu em! Henga thawktu nurse-te leh thawktu dangte hi an va hmuhnawm em! ka ti a. Natna khirh tak tak nei te natna khirh lutuk lêm lo te tan pawh hian damdawi lam thiam te, tihdamna hnathawktute hi an lo va hlu em! An tan pawh kan inpek lêt a va ngai em! ka tih phah hial a ni! An tana kan tih theih tâwk chu, ‘tawngtaisak’ hi a ni, ka ti a ni.
Damdawi ina damlote hi Consumer an ni a. Consumer Protection Act 2019 sec. 2. 7(ii)- ah hian nem ngheh a ni. CPA 2019 9-ah hian nem ngheh chhunzawm a ni. Service provider-te hi Damdawi In leh heng a thawktute hi an ni a. Pakhatin a hmang a, pakhatin a pe a ni. Damdawi In service tha chu damlote tan damna a ni a. Ti damtu kut chu khawvel kut hlu leh mawi ber a ni. Ti damtute kut chu a va mawi êm!