AMC eptute puhna belhchian dawl lo – MNF Legislature Party

Aizawl Municipal Corporation-a eptu corporator-ten sawrkar lai an puhna chu AMC-a MNF Legislature Party chuan thu belhchian dawl lo, Ward No.19 by election-a MNF laka mipui rilru tihnual thei tura hma an lakna a ni tih an sawi.
Aizawl mayor Lalrinenga Sailo chuan eptu corporator-ten thu dik tawk lo hmanga an puhna chu, Aizawl khawpui inrelbawlna atana constitutional body tangkai tak AMC-in demna tawkin, mipui rilruah hnawksak ang hiala ngaihna a tuh thei dawn avangin thudik sawi a tul an tih thu a sawi a. “A duh tan AMC sum hmanna hi document hmuh theihin a awm vek a. Engkim RTI hmanga zawhfiah theih a nih laiin, thudik tawk lo hmanga politics inchirhthehna hi thleng tawh lo se kan duh a ni,” a ti.
Ward Fund:
Ward Fund chungchangah central atanga sum an dawn tur state sawrkarin a tihkhawtlai avanga Ward Fund sem theihloh tlem azawng tih loh chu pekchhuah vek a ni tawh tih a sawi.
2023- 2024 kumah budget-a Ward Fund atana dah chu cheng nuai 760 niin, untied fund 1st instalment 2022-23 nuai 95 chu 2023 June 1 khan sanction a ni a; 2nd instalment nuai 95 chu 2023 December 12-ah sanction niin, 2023-24 untied Fund 1st instalment nuai 95 chu file a kal mek a, 2nd instalment hi sum dawn a nih loh avangin 2023-2024 chhung khan pekchhuah hman a ni lo tih a sawi.
Hei bakah hian accumulated fund 2022-23 nuai 95 chu nikum June 23 khan sanction a ni a; Property Tax 2023-24 atangin nuai 285 chu kumin February 22 khan sanction a ni tih a sawi a ni.
“ULB Grants bikah chuan central sum release sa hi state sawrkarin AMC-ah a rawn transfer ve leh, a rang thei ang bera sanction nghal thin a ni a. ULB grants hi PFMS kaltlanga hmanna pek chhuah a ngaih avangin sum kan dawn loh chu pek chhuah ngawt theih a ni lo. Ward Fund atan hian party thliar loin inangtlang vekin MLA Fund ang deuhin inzata pek chhuah thin a ni,” mayor hian a ti.
Property Tax:
Property Tax atanga cheng nuai 195 hmanna hriatpui lo anga eptu corporator-te sawi chu a dik lo tih a sawi a. Sum hmanna hi revise estimate-a tarlan vek niin Board of Corporators (BoC) in a pass a ni tih a sawi.
BoC thutluknaah corporator kaltlanga Property Tax hi semchhuah tur tih awm lo mah se, party/ ruling induhsakna awm loin Corporator Ward Fund-ah sem a ni thin a. Inang tlang veka corporator-ten an dawn chu an Ward-a local council-te nen a hmanna tur relin, vantlang tan hman a ni thin tih Lalrinenga Sailo hian a sawi.
Local council-in property tax an khawn atanga 5% chu LC-ah pek let niin, a dang 15% hi AMC administrative cost-a hman a ni a, a bak 80% chu vantlang hnathawhnan hman thin niin, 2023-24 chhunga property tax tlingkhawm nuai 600 atanga zaa 80, nuai 480 chu vantlang mamawh pawimawh zual thawh nan tangkai taka hman a ni tih a sawi. Nuai 480 zinga nuai 285 chu corporator zawng zawng hnenah nuai 15 theuha pek a ni a, a dang nuai 195 chu AMC office atanga semchhuah a ni a. Asset putling tak, AMC Multi-Complex Tuikual South sakna atan property tax atangin nuai 164.5 hman a ni tih a sawi a ni.
Induhsaknaa vbch. 30 sem ral:
Kum thum kalta chhungin cheng vaibelchhe 30 chuang party induhsakna atana sem nia puh an nihnaah, Aizawl cheina atana kum 3 chhunga vbch. 30 chu kum khatah vbch. 10 vel a ni a, Aizawla local council 85 ah inang tlangin semdarh ta ila, veng khatin cheng nuai 12 vel an chang thei tawk tihna a ni tih a sawi.
“Party induhsakna tia han sawi hi a dik lem lo. A tlangpuiin hna hi proposal fel tak siamin hman a ni. Local council chhunga mipui mamawh hrang hrang, loh theih loha thawh ngai a awm thin avangin AMC sum zawng zawng hi assets liantham siam nana hman vek a rem lo a. AMC sawrkar sum hi duh duha elected ten hman ngawt theih a ni lo. Official-ten uluk taka an tih fel hnua hman thin a ni,” mayor hian a ti a. Bungraw lei a nih dawnin Municipal commissioner kaihhruai Purchase Committee-in an pass phawt a tul tih a sawi.
Dilna permit chhuak har:
Dawr hawn, in sak leh lei laih phal dilna thang rei nia eptu corporator-ten an sawi chu AMC tana ngaihtuahna an sen loh zia leh AMC hnathawh kalhmang an hriat loh zia tilangtu a ni tih Lalrinenga Sailo hian a sawi.
Dil hun chhung rei chhan MNF Legislature Party ten an sawi zingah – diltuten an chhawr technical mi (engineer, architect, geologist adt), AMC staff ni lo, pawn lam atanga in-register an rawihten AMC-a dilna an thehluh sak hmain thil tul hrang hrang buaipuinan hun rei tak an hmang thin a. AMC-ah dilna lut nghalah ngaiin hun duh rei anga ngaihna a awm thin.
Dilna dawn hnuah pawh document kim lo/ felfai lo avangin thawnlet a ni fo thin a; technical mi zingah AMC regulation kalh emaw zawm famkim lo emawa drawing thehlut an tam thin a, siamtha turin vawi tam thawnlet a nih thin avangin, exam kaltlang chauha technical mi hi registration ti turin hmalak mek a ni tih an sawi.
Siamtha leh tura tihte hi technical mi thenkhat chuan bawhzui mai loin an ti khawmuang ve thin tih an sawi a. Aizawl hmun tam zawk chu hmun him lo – very high hazard zone niin, heng hmunah hian permit nei thei turin AMC Geologic Review Board kaltlangin a hmunah uluk taka zirchian phawt ngai a ni tih an sawi.
Diltu tam zawkin inhmakhua lo leh phalna nei loin hnathawh tan dawnah dilna an thehlut a; fur lai, lei laih khap laia dilna lut a awm mumal loh laiin, thal laiah dilna hi a lutkhawm vak thin niin an sawi. VIP thenkhatin ngaihpawimawh tam tak an rawn thlen thin a, hei hian dilna thenkhat a timuang ve thin niin an sawi bawk.
“Hetianga thu belhchian dawl lo an thehdarh hma hian, AMC kalphung leh dinhmun zirchiangin, thawktute indaihloh zia hmuhpui pha ve se chuan, hetiang thu hi an thehdarh a rinawm loh zawk a ni,” Aizawl mayor hian a ti.

Incinerator lei chungchang:
Solid Waste Management Centre Tuiriala incinerator chu state sawrkar ruahmanna leh suma lei niin, trial run kalpui mek, a man la pek loh pawh Rs. 26,07,800 awm, a thawh dan tur anga a thawh hnuah chauh pek tur a ni tih MNF LP hian an sawi. AMC leh company aiawhten trial atana an enchhinna result changchawiin hna thawk tha theilo anga sawi a ni tih an sawi a ni.
Incinerator hian a thawh dan tura ngaih a thawk thei rih loa hriat a nih avangin an leina company lam chu siamtha turin hrilh an ni tawh a. An ni hian hma lak an tum mek tih an rawn sawi tawh niin an sawi bawk.
‘Incinerator supply turin tender hmangin M/s Aegis Smart Logix India Pvt. Ltd. Hyderabad thlan a ni a. Agreement mumal tak ziakin supply tir a ni. Thlan a nih hma in corporator-te leh official-ten a hmunah an enfiah a. Tunah operator training chhuak an la awm loh avangin a enkawl dan tur leh a nih dan tur angin a la kal thei lo. Pollution Control Board atanga phalna hmuh a la nih loh avangin khawl hi hman theih a ni lo a. Commission theih a nih hnuah training mumal tak kalpui a ni anga, inzir chhuak ten an enkawl theih hunah chuan tangkai tak leh mumal takin hna a thawk thei tura ngaih a ni,’ an ti.

Durtlang kawnga lei laih:
Durtlang kawng chhoa lei laih chungchangah thudik tawk lo hmanga AMC beihna a awm fo tih MNF LP hian an sawi bawk.
Helai hmuna H Zodinsangi, Zotlang Aizawl hminga lei laihah hian, a hmun hi protected area huamchhung a ni loa, protected area sector I leh II inkara awm niin, lei laih dilna hi SD&SM Regulation in a phut angin, independent body – Geologic Review Board (GRB) in a endik a, phalna pek a remti a. GRB member-te hi leilung chungchanga thiamna bik nei, AMC pawn lam mi vek niin, a laitu hian AMC-ah lei laih phalna dil mah se, GRB thuthlukna siam tura dah a ni a, an thutluknaah AMC a inrawlh lo tih an sawi.

Heng bakah hian:
Emergency Response Vehicle lei chungchang opposition corporator ten House-ah rawtna an rawn siam chu, AMC subject-ah ‘disaster’ lam a tel lo chungin, a rawttu ngaihpawimawhna avangin pawmpui a ni a. A leina tur sum hi tun financial year-ah dah a ni, an ti.
Mizoram sawrkarin AMC-a hotulu pahnih, Municipal commissioner leh joint Municipal commissioner te a ruala a sawnchhuak chu tha lo an tih thu MNF Legislature Party hian an sawi a. Sawrkar convention (kalphung) pawh a ni lo tih an sawi. ‘AMC hnathawhna kawngah leh Aizawl mipui tan nghawng thalo tak a nei thei dawn a. Hetianga a ruala AMC hotulu pahnih lakchhuah an ni tur hi kan duhlo hle a, state sawrkar hian ngaihtuah nawn leh turin kan phut a ni,’ an ti.Dilna dawn hnuah pawh document kim lo/ felfai lo avangin thawnlet a ni fo thin a; technical mi zingah AMC regulation kalh emaw zawm famkim lo emawa drawing thehlut an tam thin a, siamtha turin vawi tam thawnlet a nih thin avangin, exam kaltlang chauha technical mi hi registration ti turin hmalak mek a ni tih an sawi.
Siamtha leh tura tihte hi technical mi thenkhat chuan bawhzui mai loin an ti khawmuang ve thin tih an sawi a. Aizawl hmun tam zawk chu hmun him lo – very high hazard zone niin, heng hmunah hian permit nei thei turin AMC Geologic Review Board kaltlangin a hmunah uluk taka zirchian phawt ngai a ni tih an sawi.
Diltu tam zawkin inhmakhua lo leh phalna nei loin hnathawh tan dawnah dilna an thehlut a; fur lai, lei laih khap laia dilna lut a awm mumal loh laiin, thal laiah dilna hi a lutkhawm vak thin niin an sawi. VIP thenkhatin ngaihpawimawh tam tak an rawn thlen thin a, hei hian dilna thenkhat a timuang ve thin niin an sawi bawk.
“Hetianga thu belhchian dawl lo an thehdarh hma hian, AMC kalphung leh dinhmun zirchiangin, thawktute indaihloh zia hmuhpui pha ve se chuan, hetiang thu hi an thehdarh a rinawm loh zawk a ni,” Aizawl mayor hian a ti.
Incinerator lei chungchang:
Solid Waste Management Centre Tuiriala incinerator chu state sawrkar ruahmanna leh suma lei niin, trial run kalpui mek, a man la pek loh pawh Rs. 26,07,800 awm, a thawh dan tur anga a thawh hnuah chauh pek tur a ni tih MNF LP hian an sawi. AMC leh company aiawhten trial atana an enchhinna result changchawiin hna thawk tha theilo anga sawi a ni tih an sawi a ni.
Incinerator hian a thawh dan tura ngaih a thawk thei rih loa hriat a nih avangin an leina company lam chu siamtha turin hrilh an ni tawh a. An ni hian hma lak an tum mek tih an rawn sawi tawh niin an sawi bawk.
‘Incinerator supply turin tender hmangin M/s Aegis Smart Logix India Pvt. Ltd. Hyderabad thlan a ni a. Agreement mumal tak ziakin supply tir a ni. Thlan a nih hma in corporator-te leh official-ten a hmunah an enfiah a. Tunah operator training chhuak an la awm loh avangin a enkawl dan tur leh a nih dan tur angin a la kal thei lo. Pollution Control Board atanga phalna hmuh a la nih loh avangin khawl hi hman theih a ni lo a. Commission theih a nih hnuah training mumal tak kalpui a ni anga, inzir chhuak ten an enkawl theih hunah chuan tangkai tak leh mumal takin hna a thawk thei tura ngaih a ni,’ an ti.
Durtlang kawnga lei laih:
Durtlang kawng chhoa lei laih chungchangah thudik tawk lo hmanga AMC beihna a awm fo tih MNF LP hian an sawi bawk.
Helai hmuna H Zodinsangi, Zotlang Aizawl hminga lei laihah hian, a hmun hi protected area huamchhung a ni loa, protected area sector I leh II inkara awm niin, lei laih dilna hi SD&SM Regulation in a phut angin, independent body – Geologic Review Board (GRB) in a endik a, phalna pek a remti a. GRB member-te hi leilung chungchanga thiamna bik nei, AMC pawn lam mi vek niin, a laitu hian AMC-ah lei laih phalna dil mah se, GRB thuthlukna siam tura dah a ni a, an thutluknaah AMC a inrawlh lo tih an sawi.
Heng bakah hian:
Emergency Response Vehicle lei chungchang opposition corporator ten House-ah rawtna an rawn siam chu, AMC subject-ah ‘disaster’ lam a tel lo chungin, a rawttu ngaihpawimawhna avangin pawmpui a ni a. A leina tur sum hi tun financial year-ah dah a ni, an ti.
Mizoram sawrkarin AMC-a hotulu pahnih, Municipal commissioner leh joint Municipal commissioner te a ruala a sawnchhuak chu tha lo an tih thu MNF Legislature Party hian an sawi a. Sawrkar convention (kalphung) pawh a ni lo tih an sawi. ‘AMC hnathawhna kawngah leh Aizawl mipui tan nghawng thalo tak a nei thei dawn a. Hetianga a ruala AMC hotulu pahnih lakchhuah an ni tur hi kan duhlo hle a, state sawrkar hian ngaihtuah nawn leh turin kan phut a ni,’ an ti.

Get real time updates directly on you device, subscribe now.

Leave A Reply

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Accept Read More