“Aw le, tunah chuan financial business-ah kan kal ang; ka’n sawi nawn leh ang, financial business-ah kan kal ang”.
Hei hi Speaker-in budget general discussion neih dawna legislator-te hnena thu a puan dan a ni; March ni 3 khan.
Speaker hian a va sawi uar ve! kan ti a nih pawhin a mawh lo e. Mizoram budget chungchang minute 10 chhung daih sawi tur hre lo pawh an ni bik chiah lo ang, budget chungchang sawina tur hun rei lo te an neih hi political advantage lak nan legislator thenkhat chuan hman phet an tum ni berin a lang a. Hei hi tunhma atang tawha chin than pakhat a ni ve bawk. Mahse, hetiang thil hi tunah chuan mipuiah a tla na tawh lo, han ti ila, tunhma pawh khan a tla na vak chuangin a rinawm loh hle. A chhan chu, budget chungchang sawi tur ni na na na, ‘ka bial chhunga chumi khami’ tih daih thin khan mipui beng a fah tehchiam lo a. Budget chungchang sawi tur hre lo anga ngaihna te a awm phah hial zawk awm e.
First timer-te hi chuan an la sawi thang lo a, an la bo deuh a nih pawhin hriatthiam a nuam deuh ang a; chuti chung chuan, tum hnih zet budget session lo paltlang tawh an nihnaah, an inzir thiam/fing ve hman tawh tura ngaih erawh an ni a, chu chu mipuiin an beisei dan tur pawh a ni ang.
“Thu inchuha in-auh buai vel hi session ti-hmuhnawmtu pakhat a ni ve alawm” lo ti tawk an awm a, mahse in-auh-buai dan class lo deuh deuh a awm thei a, a subject nena inpersan daih mimal thil (private affair) lutuk inphawrhsak ang chi te phei chu a ‘class lo’ lehzual; chutiang chu House chhungah hriat tur a lo awm fo tawh a, tun session kal mekah pawh hian a awm deuh niin a lang.
Awr phiar tawng tawng chunga hmanhmawh deuha sawi zar zar pawhin, minute 10 chhungin department pahnih pathum demand hi duhthalin a sawi hman loh a, ngaimawh zual thlanchhuah pawh duhthalin a sawi hman loh ang. House chhung khera a changtu minister hnena bial chhung mamawh thlen hi a effective zawk a nih chuan, ‘bial chhung demand thlen ni’ te hi ruahman law law ni ta mai se, an ti mai lo’ng maw le, mipui lam chuan!
Sawrkar department-te hi mipui vanga awm an ni a, chutih laia mipui enkawlna tur ni lo, department enkawlna tur sawi tur a tam zawk thin hian ‘mipui budget’ tih aia ‘department budget’ tih lam a pawl zawkzia a lantir a. Hei hi budget estimate pharh ni khan revenue expenditure leh capital expenditure ratio atang pawhin a lang chiang tawh a nih kha.
Kalphung te te hi a awm a, demand sawi honaah pawh hian legislator-te hian zalenna zau tak chu an nei te pawh a ni ang a, bial chhung demand ni lo, budget demand lam thlurbing thei legislator-te hi mipui chuan an ngaisang zawkin a rinawm.
Get real time updates directly on you device, subscribe now.