April 25 khan WhatsApp chuan Delhi High Court hnenah Information Technology (Intermediary Guidelines and Digital Media Ethics Code) Rules, 2021, or IT Rules duhdan anga kal luih tir an nih dawn chuan India an chhuahsan mai a ngaih tur thu an hrilh. US-a inbun firm counsel Tejas Karia chuan Bench of Acting Chief Justice Manmohan hnenah IT Rules an zawm a nih chuan company in message end-to-end encryption an kalpui chu a tihtawp a ngaih dawn vang a ni tiin a sawi.
Meta-owned platform chuan Rules 4(2) a social media service te chuan court emaw competent authority tena thupek an siam a nih chuan message thawntu hmasa ber (first sender) chu an hre ngei ngei tur a ni tih chu an hnial a ni.
India IT rules chuan digital platform te hmangtu 50 lakhs chuang nei te chu information tichhuaktu ber a original chu identify thei ngei turin a ti a. Chutak chu WhatsApp ang, end-to-end encryption message a thawntu leh dawngtu chauhin an hriat theih midangtena an hmuh leh hriat ve theihloha him taka kalpuite tan chuan thupek chu zawm ngaihna a awm lo a ni.
WhatsApp chuan information inthawntawn te chu him thei ang bera kalpuiin a thawntu leh a dawngtu te inkar chauh midang tena an hriat ve theihloha kalpui a ni a. End-to-end encryption chu security sang taka kalpui niin cryptographic lock a thuam niin a dawngtu leh thawntu in an device ah ve ve bak an hmuh ve theihloha siam a ni.
Encryption leh decryption chu a hmangtu device ah baka kalpui theih chauh a ni. WhatApp pawhin end-to end encryption a content emaw call te chu lo hmuh emaw ngaihthlak theihna a nei ta lo hrim hrim a. Chumai bakah message thar thawn a nih veleh cryptographic lock chu a inthlak zel avangin a him em em a ni.
Chumai chu lovin message te chu meta server ah dahthat a ni lo va, inthawn a nih laiin lo danchah emaw theih a ni reng reng lo bawk. Chuvang tak chuan WhatsApp tan chuan message thawntu hmasa ber first sender chu hriat a harsa em em a, mahse, chutak chu sorkar in Rule 4(2) of the IT Rules hmanga a phut a ni lawi bawk si a ni.
WhatsApp chuan message a dahtha lo va, delivered message transaction log pawh a nei lo. Message deliver loh te chu ni 30 hnuah server atanga delete tawp a ni a. Law enforcement agency tena an platform a user account inofrmation an duh a nih chuan ngenna siamin an dil thei thung.
Eng nge tracability?
Tun hnaiah politician leh celebrity te deepfakes video social media platfrm ah thehdarh nasat a nih avangin a thawnchhuak hmasa ber chhuina first sender traceability issue in chai a hlawh a.
WhatsApp chuan eng sorkar pawh traceability mandate siam te chuan mass surveillance an kalpui angah a ngai thung. Traceability kalpui tur chuan messaging service te chuan message thawn tin te dahkhawl vek turin database turu tak a neih a ngai dawn a, chutiang a nih loh pawhin permananent identity stamp te ang a kalpui a ngai dawn a ni.
WhatsApp te chuan Indian IT Rules te chu user privacy kalh leh anmahni rawn lova siam tiin an sawi a. “Hetiang dan hi khawvel khawi hmun dangah mah a awm lo, Brazil-ah takngnial pawh a awm lo” tiin Advocate Karia, WhatsApp aiawha ding chuan a sawi (India tihlohah Brazil chu WhatsApp hman nasatna ber a ni)
India IT Rules khinna petition thahnem tak high court hmaah a awm mek a. March 22 pawh khan Supreme Court chuan petition thahnem tak chu Delhi High Court ngaihtuah turin a thawn nghe nghe a ni.
Tun hnai lawkah pawh Bombay High Court chuan IT rules amendment siamah central sorkar kaihhnawih a online content mi hruai sual thei thilah fact check unit siam chungchangah thutlukna a siam mumal thei tawh lo va.
April 2023 khan Union government chuan IT Rules siam tha in chutah chan Miniistry of Electronics and IT te chu online content mi hruaisual thei identify zung zung thei tur fact check unit siam turin a ti a ni.
Unit ten content dik lo leh mi hruaisual thei an hmuh chu social media platform te chuan an titawp nghal tur ani a, an titawp duh lo a nih chuan an hum angah ngaih tur niin legal protection an neih te hlohin criminal prosecution kalpui a ni ang, tih a ni.
WhatsApp counsel Karia chuan Delhi High Court chu an case leh petition dang dang chu March 22 a Supreme Court in a transfer chu a ruala ngaihtuah a gnen zui a. Bench chuan August 14 ah ngaihtuahah a dah ta a ni.